معماری
خانه ---> دعوت و داعی ---> آیا مسلمانان می توانند وضعیت را آنگونه که می خواهند تغییر بدهند؟ چگونه ؟
مجدی الهلالی

آیا مسلمانان می توانند وضعیت را آنگونه که می خواهند تغییر بدهند؟ چگونه ؟

آیا مسلمانان می توانند وضعیت را آنگونه که می خواهند تغییر بدهند؟ چگونه ؟

نویسنده: دکتر مجدی الهلالی/ مترجم: هیوا حفیدی

راهکارهای تغییر

برخلاف تصور بعضی از مردم، ایجاد تغییر در این عرصه دشوار نیست، اما نیازمند تلاش مردانی است که جان بر کف، با پشتکاری مداوم و گامهایی استوار این راه را بپیمایند.

آنچه که سبب شده است بعضی از ما پیمودن این راه را سخت و بی فرجام تصور کنیم چیزی جز دلبستگی و شیفتگی ما به دنیا نیست، اما کسی که آخرت را برگزیده است و دنیا در نظرش پُلی برای رسیدن به آن است، سختیهای این راه را به جان می خرد و مشقتها را گوارا و پیمودن آن را سهل و ساده می یابد.

 

برداشتن گامهای نخست در این راه

فرض کن محیطی که باید آن را تغییر دهی منزل و محل کار توست… ابتدا برای ایجاد تغییر در منزل و تبدیل آن به یک منزل اسلامی که همۀ احکام خداوند در آن اجرا می شود برنامه ریزی کن.

مبادا با افراد خانوادۀ خود نادرست رفتار کنی، مثلا” به شیوه ای نادرست از کار بدی نهی کنی که در این صورت با تو درگیر و از تو بیگانه می شوند … بلکه شایسته است سیاست صبر و بردباری را در پیش گیری و به آنان نزدیک شوی و با استفاده از اسالیب متنوعی در دل آنان نفوذ کنی، حتی برای رسیدن به این منظور می توانی از دیگران نیز که به آنان اعتماد داری کمک بگیری، زیرا غالبا” تأثیر دیگران بر اعضای خانواده بیشتر از تأثیر خود شخص بر افراد خانواده اش است، و از قدیم گفته اند:« نغمه های نی نواز قوم، اطرافیان را سرخوش نمی کند…» مهم آن است که منزلهایمان را با جلوه های اسلامی بیاراییم.

در این حال که به اصلاح خانواده ات مشغول هستی از محیط اطراف خود نیز غافل مباش… به جمع دوستانت برو و از میان آنها آنانی را که به اسلام خوش بین هستند، انتخاب کن… با آنان رفت و آمد داشته باش و رشتۀ دوستی را با آنها محکم کن تا آنجا که همیشه مشتاق دیدار تو باشند و از صمیم قلب به تو محبت داشته باشند. این امر مهم در مدت زمان کوتاهی حاصل نمی شود بلکه برای رسیدن به آن باید سخت کوشید و در راه جذب کردن دلهایشان، امکانات و وقت و مال خود را در راه خداوند صرف کنیم… هرگاه این دوستی و محبت را در آنان دیدی، دربارۀ هدف واقعی زندگی و راه رسیدن به آن – آنچنان که قبلا” بیان کردیم_ با آنان سخن بگو، به آنها بگو اگر شما را دوست نداشتم و از عذاب روز قیامت بر شما نمی ترسیدم، هرگز این موضوع را با شما در میان نمی گذاشتم.

غالبا” اگر در انتخاب دقت کرده و مسیر را درست پیموده باشی، سخنانت را در بارۀ اصلاح نفس و دعوت دیگران قبول خواهند کرد.

به این ترتیب هر کدام از آنها به اصلاح خود و خانواده و اطرافیانش می پردازد و تو هم در این مسیر با آنان همراه هستی… تا جایی که اکثر افراد محله ای که تو و دوستانت در آن زندگی می کنید به اسلام روی می آورند و بار دیگر پرتو اسلام بر آن منطقه می تابد.

آری، اگر در هر منطقه ای فقط یک نفر واقعا” مفهوم اصلاح نفس و دعوت دیگران را درک و بدان عمل کند، برای شروع دعوت و اصلاح کافی است و هرگاه اوضاع در اکثر مناطق مانند منطقۀ شما بشود جامعه به تدریج اصلاح می شود و در آینده ای نه چندان دور به جامعه ای تبدیل می شود که براساس مفاهیم والا و رصین اسلام شکل گرفته باشد. زیرا جامعه همین افراد و خانواده ها هستند که هم اکنون مسلمان کامل شده اند.

بعد از آنکه گرایش عمومی جامعه، اسلامی شد، نوبت آن می رسد که- به خواست خداوند متعال- گروهی زمام امور را در دست گیرند تا احکام ناب اسلامی در میان ملت مسلمان اجرا شود… این روند می تواند در دیگر جوامع نیز شکل گیرد و پس از آن همۀ این ملتها به هم بپیوندند و یک حکومت اسلامی عظیم در جهان به وجود آید و بانگ دلنواز اسلام در آفاق، طنین افکن شود و خلیفه ای مقتدر برای ادارۀ امور مسلمانان تعیین شود.

 

سرافرازی مؤمنان یک سنت الهی است

آنچه می گوییم یک رویا و یا یک خواب رنگین نیست، زیرا خداوند متعال- چه بخواهیم چه نخواهیم- به دینش در زمین قدرت و عزت می دهد،… حال یا به وسیلۀ ما یا به وسیلۀ دیگران… اگر ما نخواهیم این راه مقدس را بپیماییم، بی شک خداوند قوم دیگری را بر می گزیند که این راه را بپیمایند. ( وَإِن تَتَوَلَّوْا يَسْتَبْدِلْ قَوْماً غَيْرَكُمْ ثُمَّ لَا يَكُونُوا أَمْثَالَكُمْ ‏) محمد،38

اگر شما ( از فرمان خدا سرپيچي كنيد و ) روي برتابيد ، مردمان ديگري را جايگزين شما مي‌گرداند ( و اين مأموريت را به گروه ديگري مي‌سپارد ) كه هرگز همسان شما نخواهند بود ( و از ايثار و فداكاري و بذل جان و مال خودداري نخواهند كرد و از فرمان يزدان روي‌گردان نخواهند شد ) .‏

(يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ مَن يَرْتَدَّ مِنكُمْ عَن دِينِهِ فَسَوْفَ يَأْتِي اللّهُ بِقَوْمٍ يُحِبُّهُمْ وَيُحِبُّونَهُ أَذِلَّةٍ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ أَعِزَّةٍ عَلَى الْكَافِرِينَ يُجَاهِدُونَ فِي سَبِيلِ اللّهِ وَلاَ يَخَافُونَ لَوْمَةَ لآئِمٍ ذَلِكَ فَضْلُ اللّهِ يُؤْتِيهِ مَن يَشَاءُ وَاللّهُ وَاسِعٌ عَلِيمٌ ‏*إِنَّمَا وَلِيُّكُمُ اللّهُ وَرَسُولُهُ وَالَّذِينَ آمَنُواْ الَّذِينَ يُقِيمُونَ الصَّلاَةَ وَيُؤْتُونَ الزَّكَاةَ وَهُمْ رَاكِعُونَ ‏*وَمَن يَتَوَلَّ اللّهَ وَرَسُولَهُ وَالَّذِينَ آمَنُواْ فَإِنَّ حِزْبَ اللّهِ هُمُ الْغَالِبُونَ ‏) مائده،56-54

«‏اي مؤمنان ! هركس از شما از آئين خود بازگردد ( و از ايمان به كفر گرايد ، كوچكترين زياني به خدا نمي‌رساند و در آينده ) خداوند جمعيّتي را ( به جاي ايشان بر روي زمين ) خواهد آورد كه خداوند دوستشان مي‌دارد و آنان هم خدا را دوست مي‌دارند . نسبت به مؤمنان نرم و فروتن بوده و در برابر كافران سخت و نيرومندند . در راه خدا جهاد مي‌كنند و به تلاش مي‌ايستند و از سرزنش هيچ سرزنش‌كننده‌اي ( در اطاعت از فرمان يزدان ) هراسي به خود راه نمي‌دهند . اين هم فضل خدا است ( كه كسي داراي چنين اوصافي باشد )  ؛ خداوند آن را به هركس كه بخواهد ( به خير و خوبي نائل شود ) عطاء مي‌كند . و خداوند داراي فضل فراوان و ( انعام بيشمار است ، و از مستحقّان آن ) آگاه است .‏‏تنها خدا و پيغمبر او و مؤمناني ياور و دوست شمايند كه خاشعانه و خاضعانه نماز را به جاي مي‌آورند و زكات مال به در مي‌كنند .‏‏و هركس كه خدا و پيغمبر او و مؤمنان را به دوستي و ياري بپذيرد ( از زمره حزب‌الله است و ) بي‌ترديد حزب‌الله پيروز است .‏»

پس، ای برادر! برخیز و به سوی عمل بشتاب، انتظار بس است که ناگاه مرگ به سراغت می آید و بعد از آن محاسبه شوی، آنجاست که برای عمر برباد رفته پشیمان می شوی و دیگر پشیمانی سودی ندارد.

برادر عزیزم! بدان که خداوند مهربان برای کسی که این راه را می پیماید، پاداش بزرگی مقدر کرده است.

از عبدالله بن مسعود(رض) روایت شده است که پیامبر خدا(ص) فرمود:« بعد از شما روزگاری خواهد آمد، هر آن کس در آن روزگار صبر کند به سان کسی است که اخگری را در دستانش می فشارد، آن که در آن زمان عمل (صالح) انجام دهد پاداش 50 نفر را می گیرد. گفتند: ای رسول خدا! 50 نفر از آنان یا از ما؟ فرمود: 50 نفر از شما».به روایت ابو داوود و ابن ماجه و ترمذی.

به یاد داشته باشید که راه بهشت راهی پر محنت و دشوار است… اما ارزش آن را دارد که انسان سختیهایش را به جان بخرد…

از انس (رض) روایت می کنند که رسول خدا (ص) فرمود:

« خوشبخت ترین اهل دنیا از دوزخیان را می آورند و او را یک بار در آتش جهنم فرو می برند سپس به او می گویند، ای بنی آدم، آیا هرگز خیر و خوشی دیده ای؟ آیا هرگز از نعمتی بهره برده ای؟ در پاسخ می گوید:نه به خدا قسم، ای پروردگارم. و فقیرترین مردم در دنیا از بهشتیان را می آورند و او را یک بار به بهشت داخل می کنند، سپس به او می گویند: ای بنی آدم، آیا هرگز فقر و تنگدستی دیده ای؟ آیا هرگز سختی دیده ای؟ در پاسخ می گوید: نه به خدا قسم، ای پروردگارم هرگز تنگدست و فقیر نبوده ام و هیچ وقت سختی ندیده ام».

به روایت از مسلم.

 

بهشت را باید با جان خرید

راه بهشت آکنده از پیکرها و خونهاست… اما آیا راه دیگری هم هست؟!

این تنها راه است و جز آن راهی نیست… پیامبر و اولیاء و صالحان و مصلحان همه این راه را پیموده اند.

‏( الم ‏*‏ أَحَسِبَ النَّاسُ أَن يُتْرَكُوا أَن يَقُولُوا آمَنَّا وَهُمْ لَا يُفْتَنُونَ ‏*‏ وَلَقَدْ فَتَنَّا الَّذِينَ مِن قَبْلِهِمْ فَلَيَعْلَمَنَّ اللَّهُ الَّذِينَ صَدَقُوا وَلَيَعْلَمَنَّ الْكَاذِبِينَ ‏* عنکبوت، 3-1

«‏الف ، لام ، ميم .‏‏آيا مردمان گمان برده‌اند همين كه بگويند ايمان آورده‌ايم ( و به يگانگي خدا و رسالت پيغمبر اقرار كرده‌ايم ) به حال خود رها مي‌شوند و ايشان ( با تكاليف و وظائف و رنجها و سختيهائي كه بايد در راه آئين آسماني تحمّل كرد ) آزمايش نمي‌گردند ؟ !‏ ‏ما كساني را كه قبل از ايشان بوده‌اند ( با انواع تكاليف و مشقّات و با اقسام نعمتها و محنتها ) آزمايش كرده‌ايم ، آخر بايد خدا بداند چه كساني راست مي‌گويند ، و چه كساني دروغ مي‌گويند».

 

آزمایش از ضروریات دعوت است

سنت الهی در هر دعوت راستین و خالص بر آن است که دعوت گران با مشکلات و گرفتاریهایی روبه رو شوند تا آلایشها زدوده شوند و جز پاکی باقی نماند.

(لِيَمِيزَ اللّهُ الْخَبِيثَ مِنَ الطَّيِّبِ)   انفال،37.

پس اگر واقعا” خواهان بهشت هستی و می خواهی راه رسیدن به آن را بپیمایی، باید پیش از هر هر چیز به این باور برسی که همیشه در معرض ابتلاء و آزمایش هستی…

از شافعی پرسیدند: ای ابا عبدالله، کدام یک برای انسان بهتر است: به او قدرت داده شود یا در معرض ابتلا و آزمایش قرار گیرد؟ پاسخ داد: تا زمانی که انسان آزمایش نشود به او قدرت و توان داده نمی شود.

خداوند متعال نوح و ابراهیم و موسی و عیسی و محمد- درود و سلام خداوند بر همۀ آنان باد- را آزمایش کرد هنگامی که صبر و استقامت کردند به آنها توان و قدرت داد.

 

ابتلاء به خیر وشر

ابتلاء و آزمایش – آن گونه که اکثر مردم می پندارند- فقط زندان و شکنجه نیست، بلکه دایرۀ شمول آن بسیار گسترده است و زندان و شکنجه جزئی از آن است.

بعضی با مقام و منصب آزمایش می شوند و بعضی دیگر با مال و دارایی، برخی با همسر وفرزندان آزمایش می شوند و برخی دیگر با فقر و تنگدستی و بعضی دیگر از مردم با خانواده و خویشاوندانشان مورد آزمایش قرار می گیرند و … همۀ این موارد دست به دست هم داده اند و در پی آنند که همت و اراده ات را بر خاک سستی بنشانند و تو را از این راه باز دارند… و بدون تردید، جز آنان که خداوند توفیق شکیبایی را بدیشان عنایت کرده باشد، کسی یارای استقامت در برابر این آزمایشها و موانع را نخواهد داشت.

چه بسا افرادی هستند که شکنجه ها را تحمل کرده اند اما دوستی جاه و مقام بر آنها غلبه کرده است. رسول الله(ص) موانعی را که سالک راه بهشت با آنها مواجه می شود، در گفتاری شیرین این چنین توصیف فرموده است: [از سبرة بن فاکه(رض)روایت می کنند که می گوید: از پیامبر خدا (ص) شنیدم که می فرمود:

« در راه اسلام، شیطان در کمین بنی آدم نشسته است،به انسان می گوید: اسلام می آوری و دین خود و دین پدرانت را کنار می گذاری؟ پس از او روی برمی گرداند و اسلام می آورد و بدان سبب مورد آمرزش خداوند قرار می گیرد،… در راه هجرت در کمین او می نشیند و به او می گوید: هجرت می کنی و خانه و زمین و آسمانت را ترک می کنی؟ پس از او روی بر می گرداند و (در راه خداوند) مهاجرت می کند… در راه جهاد در کمین او می نشیند و می گوید: به جهاد می روی و آن جهاد با جان و مال است پس پیکار می کنی و سرانجام کشته می شوی و همسرت را نکاح می کنند و اموالت را تقسیم می کنند؟ پس از او روی بر می گرداند و (در راه خداوند) به جهاد می رود. رسول خدا (ص) فرمود: کسی که این کار را انجام دهد سزاوار است که خداوند او را داخل بهشت گرداند و اگر غرق شود، سزاوار است که خداوند او را داخل بهشت گرداند و اگر مرکبش او را از پای درآورد سزاوار است که خداوند او را داخل بهشت گرداند».     به روایت از بیهقی و نسائی . ابن حبّان.

 

باید مواظب باشیم

مبادا به بهانۀ اینکه ما ضعیف هستیم و نمی توانیم این گونه آزمایشها را تحمل کنیم، شانه از زیر بار خالی کنیم و این راه را ترک کنیم، زیرا این گمان ها، وسوسه و نیرنگ شیطان است تا ما را از جهاد در راه خدا باز دارد- همان گونه که رسول خدا (ص) در حدیث قبلی فرمود.

خداوند متعال بر ضعف و ناتوانی ما آگاه است و با این وجود از ما خواسته است تا به سوی او دعوت کنیم و در راه او جهاد کنیم… و خداوند آنگاه که ما را می آزماید، می خواهد ما نیز خود بدانیم که آیا سزاوار بهشت هستیم یا دوزخ.

(‏ وَلَنَبْلُوَنَّكُمْ حَتَّى نَعْلَمَ الْمُجَاهِدِينَ مِنكُمْ وَالصَّابِرِينَ وَنَبْلُوَ أَخْبَارَكُمْ)

‏ما همه شما را ( با وجود آگاهي از اعمالتان ) قطعاً آزمايش مي‌كنيم ، تا معلوم شود مجاهدان ( واقعي ) و صابران شما كيانند ( و مجاهدنماها و ناشكيبايان سست‌عنصر كيان ) . و اخبار شما را بيازمائيم ( كه آيا در راه اسلام صادقانه سخن گفته‌ايد يا خير . دعوت مستمر و خستگي‌ناپذير داشته‌ايد و از اسلحه گفتار در قلع و قمع كفار سود برده‌ايد ، يا از لوم لائم ترسيده‌ايد ) .‏   محمد،31.

(أَمْ حَسِبْتُمْ أَن تَدْخُلُواْ الْجَنَّةَ وَلَمَّا يَأْتِكُم مَّثَلُ الَّذِينَ خَلَوْاْ مِن قَبْلِكُم مَّسَّتْهُمُ الْبَأْسَاء وَالضَّرَّاء وَزُلْزِلُواْ حَتَّى يَقُولَ الرَّسُولُ وَالَّذِينَ آمَنُواْ مَعَهُ مَتَى نَصْرُ اللّهِ أَلا إِنَّ نَصْرَ اللّهِ قَرِيبٌ ‏)

«‏آيا گمان برده‌ايد كه داخل بهشت مي‌شويد بدون آن كه به شما همان برسد كه به كساني رسيده است كه پيش از شما درگذشته‌اند ؟  ( شما كه هنوز چنين رنجها و دردهائي را نديده‌ايد و بايد چشم به راه تحمّل حوادث تلخ و ناگوار در راه كردگار باشيد و بدانيد : نخست رنج سپس گنج ) . زيانهاي مالي و جاني ( و شدائد و مشكلات ، آن چنان ملّتهاي پيشين را احاطه كرده است و ) به آنان دست داده است و پريشان گشته‌اند كه پيغمبر و كساني كه با او ايمان آورده بوده‌اند ( هم‌صدا شده و ) مي‌گفته‌اند : پس ياري خدا كي ( و كجا ) است‌ ؟ !  ( ليكن خدا هرگز مؤمنان را فراموش ننموده است و پس از تعليم فداكاري به مؤمنان و آبديدگي ايشان كه رمز تكامل است ، به وعده خود وفا كرده و بديشان پاسخ گفته است كه : ) بيگمان ياري خدا نزديك است .‏» بقره، 214.

خداوند متعال ما را می آزماید تا با خشوع و خضوع و اظهار عجز و درماندگی به درگاهش بشتابیم و دست دعا و نیاز به سویش برآریم.

مگر نشنیده ای، پیامبر(ص) هنگامی که از طائف باز می گشت بعد از این که به شدت مورد مسخره و اذیت و آزار قرار گرفته بود چگونه با خدا نیایش می کرد:

« خداوندا، ناتوانی و درماندگی ام و ناسزاگویی و تحقیر این مردمان را با تو در میان می گذارم… ای مهربان ترین مهربانان، تو پروردگار بینوایانی و پروردگار من هستی، مرا به چه کسی وا می گذاری؟

به بیگانه ای که از من روی درهم می کشد یا دشمنی که او را مالک امر من گردانیده ای …

اگر به من خشم نگرفته باشی، (برای این مصیبتها) ارزشی قائل نیستم، بلکه عافیت و رحمت تو برای من بیشتر است.

پناه می آورم به نور ذات قدسی ات که تاریکیها با آن نورانی شدند و با آن کار دنیا و آخرت نیکو گشت، از اینکه غضب بر من نازل شود و خشمت بر من فرود آید. رضا و خشنودی از آنِ توست تا راضی شوی… هیچ قوت و قدرتی جز از سوی تو نیست».

اگر هول و هراس ابتلا به مصایب، ما را از پیمودن راه باز دارد، بی تردید روزی خواهد آمد که در آن روز انگشت حسرت به دندان می گزیم، آنگاه که می بینیم قافله فرسنگها دور گشته و ما در خواب غفلت بوده ایم.

اگر خداوند متعال دلیل این کم کاری و سهل انگاری را از ما بپرسدف آیا می توانیم پاسخگو باشیم؟!

کدام یک بر ما سخت تر است: استقامت و شکیبایی در برابر سختیهای دنیا یا صبر بر آتش دوزخ؟

پس برادر مسلمانبشتاب به سوی عمل… بیایید هر چه زودتر با خداوند متعال پیمان ببندیم تا به بهشت برسیم:

(إِنَّ اللّهَ اشْتَرَى مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنفُسَهُمْ وَأَمْوَالَهُم بِأَنَّ لَهُمُ الجَنَّةَ )

«‏بيگمان خداوند ( كالاي ) جان و مال مؤمنان را به ( بهاي ) بهشت خريداري مي‌كند .  ( آنان بايد ) در راه خدا بجنگند و بكشند و كشته شوند» .  توبه، 111.

باید توکل به خداوند متعال توشه ما در این راه باشد و از کمی پویندگان و رهروان این راه دلسرد و اندوهگین نشویم … و همین ما را بس که خداوند با ماست.

——————————-

منبع:راه سعادت     نویسنده: دکتر مجدی الهلالی     مترجم: هیوا حفیدی / نشر احسان

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پاسخ دادن معادله امنیتی الزامی است . *

تلگرام نوگرا »»» مطالب سایت + عکس + کلیپ + نوشته های کوتاه متنوع + با ما همراه باشید . eslahe@

قالب وردپرس