معماری
خانه ---> زن خانواده ---> حقوق معنوی و مادی زن بر شوهر
خانواده

حقوق معنوی و مادی زن بر شوهر

حقوق معنوی و مادی زن بر شوهر

دکتر وهبه زحیلی

زنان بر شوهران خود داراي حقوقي هستند كه
بخشي از آنها حقوق معنوي و برخي ديگر حقوق مادي مي‌باشند.

حقوق معنوي آ‌نها عبارتند از:

1- معاشرت و رفتار مشروع

زنان موهبتي خدايي‌اند كه در نزد شوهران‌شان
به امانت گذاشته شده‌اند و حُسن معاشرت و برخورد لفظي و عملي صحيح و محترمانه شوهر
با او واجب است؛ زيرا خداوند متعال فرموده‌اند: (النساء / 19)

«با زنان به روشي پسنديده معاشرت كنيد، اگر
آنها را دوست نمي‌داشتيد (با آنان مدارا كنيد) زيرا ممكن است از چيزي بدتان بيايد،
اما خداوند خير و بركت بسياري را در آن قرار داده باشد».

هم‌چنين رسول خداص فرموده‌اند:

«هيچ مردي نبايد با همسرش دشمني كند و او را
آزار دهد، اگر يكي از اخلاق او را نپسندد، ممكن است از اخلاق ديگر او راضي باشد».

هم‌چنين رسول خداص در مورد حُسن رفتار با
زنان تأكيد نموده و فرموده‌اند:

«مؤمناني ايمان‌شان كامل‌تر است كه اخلاق‌شان
بهتر باشد و بهترين شما آنهايي هستند كه با همسران خود بهترين رفتار را داشته
باشند».

هم‌چنين فرموده‌اند:

«بهترين شما آنهايي هستند كه با زن و
فرزندان خود بهترين رفتار را داشته باشند و من براي خانواده‌ام از همه شما بهترم».

معاشرت و رفتار خوب اين است كه: مرد رفتار
با همسرش از بهترين كلمات و پسنديده‌ترين كردار استفاده كند و به هيچ‌وجه با گفتار
و رفتار خود او را مورد اذيت و آزار قرار ندهد و به كرامت و شخصيت و منزلت او بي‌احترامي
ننمايد و با خشم و خشونت با او برخورد نكند و در مورد مخارج زندگي او را در حد
توان راضي نگاه دارد و از خسيسي و بخل پرهيز كند و در حضور او از زنان ديگر تعريف
و تمجيد ننمايد. زيرا خداوند متعال مي‌فرمايد: (البقره / 231)

«تنها به خاطر اذيت و آزارشان آنها را نگاه
نداريد و هركس چنين كند به راستي به خويشتن ستم كرده است». حُسن رفتار و معاشرت
مطلوب هنگامي كه مرد داراي چند همسر باشد، بيشتر مورد تأكيد قرار گرفته است. در
مسائل مادي و معاشرت بايد عدالت و دادگري را مراعات نمايد و هم‌چنان كه پيش‌تر نيز
گفته شد تك همسري اساس و محور تشكيل خانواده است و خداوند متعال مردان را به اكتفا
به يك همسر ـ زماني كه نگران عدم مراعات عدالت باشند ـ دستور فرموده است: (النساء
/ 3)

«اگر نگران آن بودید که نتوانید به عدالت
رفتار کنید، به یک همسر اکتفا کنید».

عدالتی که مرد موظف به مراعات آن است، رعایت
عدالت مادی و معنوی در حد توان میان آنهاست و نباید یکی از آنها را بر دیگری در
غذا و لباس و مسکن و معاشرت، ترجیح بدهد و تنها تمایلی قلبی و غیرارادی است که
مانعی ندارد.چنانچه مردی دارای دو همسر است و قصد دارد یکی از آنها را به همراه
خود به سفری ببرد، باید صادقانه میان آنها قرعه‌کشی نماید و رسول خداص به هنگام به
همراه بردن یکی از آنها ابتدا همین کار را انجام می‌داد.

اما مساوات در عشق و محبت و تمایل قلبی ـ هم‌چنان‌
که پیش‌تر نیز گفته شد ـ چون خارج از اراده و توان انسان است ـ به شرطی که در
اخلاق و رفتار وعمل به زیان دیگری تمام نشود ـ مانعی ندارد؛ زیرا خداوند متعال می‌فرماید:
(النساء / 129)

«شما نمی‌توانید (از نظر محبت قلبی) میان
زنان دادگری (کامل) را رعایت کنید. هرچند همه کوشش و توان خود را به کار بگیرید.
ولی (از زنی که میانه خوبی با او ندارید) به طور کلی دوری نکنید و او را سرگردان و
بلاتکلیف ننماید. اگر میان خود صفا و صمیمیت را زنده نمایید و پرهیزکاری را پیشه
کنید، خداوند به راستی بخشاینده و مهربان است». عدالتی را که انجام آن غیرممکن است
«عدالت» در دوست داشتن است که انسان مکلف به مراعات آن نیست؛ زیرا حضرت عایشه(رض)
روایت نموده که رسول خداص فرموده‌اند: «پروردگارا این عدالتی است که از دست من
برمی‌آید و در مورد آن‌چه که نمی‌توانم مرا مورد ملامت قرار مده».

اما مراعات عدالت در معاشرت و ماندن شبانه
در خانه هر یک از آنها ـ هرچند سالمند و بیمار هم باشد ـ واجب است. و اساس تقسیم
زمان‌ ماندن در شب است و روز، تابعی از آن است. اما اگر یکی از آنها با میل و
رضایت خود حق خود را به دیگری بخشید، مسئولیتی متوجه شوهر نیست. زیرا پیش‌تر
روایتی را نقل کردیم که حضرت عایشه فرموده است: «هنگامی که بیماری رسول خداص شدت
گرفت، از همسرانش اجازه خواست که در منزل من باشد و من از او پذیرایی کنم و آنان
نیز به او این اجازه را داده‌اند». ستم به زنان و عدم مراعات حق مادی و معنوی‌شان
حرام است. زیرا رسول خداص فرموده‌‌اند:«هرکس دارای دو همسر باشد و یکی را بر دیگری
ترجیح دهد، روز قیامت وقتی که برانگیخته می‌شود یک طرف بدن او فلج و افتاده است».

 

2- محافظت از کرامت زن

در زندگی خانوادگی زن و مرد شخصیت یکدیگر را
کامل می‌نمایند و هر چیزی که کرامت و شخصیت یکی از آنها را حفظ نماید یا آن را
خدشه‌دار بکند، بر روی دیگری تأثیری مستقیم دارد. از آن‌جا که مرد نسبت به زن
معمولاً از توانایی جسمی و ارادی بیشتری برخوردار است، لازم است از حرمت و کرامت
زن و شریک زندگی خویش پاسداری کند و با هر چیزی که ممکن است موجب زیان و آزار به
منزلت خانواده بشود، مقابله نماید.

غیرت مرد نسبت به همسر خود پدیده‌ای فطری و
طبیعی است. روزی سعد بن عباده(رض) از رسول خداص پرسید: اگر مردی را همراه با همسرم
ببینم اجازه دارم با نوک ششیرم شکم او را پاره نمایم؟ رسول خداص خطاب به اطرافیان
فرمود: ممکن است از غیرت سعد در شگفت شده باشید، اما من (به خاطر احترامی که
خداوند برای حرمت انسان‌ها قائل است) از او بیشتر حساسیت دارم؛ زیرا خداوند اعمال
زشت پنهان و آشکار را حرام گردانیده است».

اما متأسفانه در میان بسیاری از هنرپیشه‌های
مرد و زن این غیرت ـ که در میان انسان و حیوان پدیده‌ای فطری است ـ کمتر مشاهده می‌شود
و در واقع میان این بی‌غیرتی جرم و جنایتی است که آنان مجازاتش را در دنیا و آخرت
خواهند چشید.

رسول خداص فرموده است: «سه نفر را هیچ‌گاه
به بهشت راه نخواهند داد: مردی که بدکاری زن خود را ببیند و آن را تحمل کند یا او
را به آن کار تشویق نماید، زنانی که خود را به شکل مردان در می‌آورند و شرابخواران
حرفه‌ای». خدمت رسول خداص گفته شد: یا رسول اللهص ما می‌دانیم شرابخوار چیست. اما
آدم «دیوت» چگونه آدمی است؟ فرمود: «مردانی هستند که به رفت و آمد ناروای مردان
دیگر بر همسرش اهمیت نمی‌دهند».

مرد موظف است به زن خود احترام بگذارد و از
هرگونه گفتار و کرداری که موجب ناراحتی او می‌شود پرهیز نماید. زیرا زنان هم انسان‌هایی
با حرمت و کرامت‌اند و نباید هم‌چون برده و خدمتکار با آنها برخورد بشود و تنها با
نگاه لذت‌های جسمی به آنها نگاه بشود. و این آدم‌های نااهل و ناآگاهند که با زنان،
با بی‌حرمتی و توهین و استهزاء برخورد می‌کنند؛ زیرا خداوند متعال فرموده است:

وَ لَقَدْ كَرَّمْنا بَنی‏ آدَم‏         (الاسراء / 70)

«ما فرزندان آدم را محترم و گرامی گردانیده‌ایم».

 

3- برآورده نمودن نیاز همسر

مرد روابط خانوادگی را براساس مصلحت و منفعت
مشترک قرار می‌دهد، زن نیز هم‌چون مرد نیاز به تأمین و تکمیل غریزه جنسی دارد و
مرد لازم است در جهت برآورده نمودن و کامل گردیدن نیازش، تنها در فکر خود نباشد و
به او هم توجه کند، تا زمینه توجهش را به دیگران از میان بردارد و در واقع پیشگیری
از مشکل بسیار بهتر از پرداختن به حل آن است.

این حق زنان حقی ثابت است که در سنت رسول
خداص مورد تأکید قرار گرفته است. از عبدالله بن عمرو روایت شده که رسول خداص
فرموده است: «عبدالله شنیده‌ام همه روزها را روزه و بسیاری از اوقات شب را به نماز
شب می‌پردازی؟ گفتم: بله صحیح است یا رسول اللهص! او فرمود این کار را مکن! گاهی
برخی از روزها را روزه بگیر و برخی از روزها را از گرفتن روزه خودداری کن! و برخی
از شب‌ها را نماز بخوان و شب‌هایی دیگر را استراحت کن. زیرا جسم و چشمان و همسرت
هر کدام حق و حقوقی برعهده تو دارند و حق هر یک را به خوبی ادا کن!» رسول خداص از
این طریق خواستند که توجه مسلمانان را به مسئولیت خود در برابر تأمین نیازهای
طبیعی خود و همسر جلب نمایند.

تا جایی که قیام به مسئولیت زناشویی به
عنوان نوعی عبادت به شمار می‌آید و در مقابل آن اجر و پاداش نصیب او می‌شود. زیرا
رسول خداص فرموده است: «… همبستری شما با همسران خود احسان و صدقه است». خدمت
ایشان گفته شد: یا رسول اللهص ما که به خاطر تأمین نیاز طبیعی خود با همسران‌مان
هم‌بستر می‌شویم، پاداش اخروی هم خواهیم داشت؟! رسول خداص فرمود: «اگر از راه حرام
این کار را انجام می‌دادید، مگر مورد مجازات قرار نمی‌گرفتید؟ و ادای این مسئولیت
از طریق حلال و روا هم دارای اجر و پاداش است».

قیام به این مسئولیت به روشی معتدل و میانه
ـ با توجه به قضاوت حضرت عمر(رض) ـ هر چهار شبانه روز یک بار است؛ زیرا خانمی به
حضور حضرت عمر مراجعه نموده و از شوهرش گله‌مند بود و پس از فراخوانی شوهرش این
مسئولیتش را به او یادآوری نمود، که بعداً تمامی ماجرا بیان خواهد شد.

ابن قدامه می‌گوید: هرگاه مرد عذری قابل
قبول نداشته باشد، اقدام به همبستری با همسرش بر او واجب است. امام مالک نیز همین
رأی را دارد. در روایتی که کعب آن را نقل نموده، آمده است: «حضرت عمر(رض) زمانی که
میان زن و شوهری داوری می‌کرد، می‌فرمود: «این خانم بر تو حق و حقوقی دارد اگر می‌خواهی
حق او را مراعات کنی و عدالت را رعایت نمایی، هر چهار روز یک بار با او همبستری کن
و از مشکلات و ناراحتی او پیشگری بنما».

 

4- حفظ اسرار زناشویی

یکی از حقوقی که زن بر دوش همسر خود دارد آن
است که در مورد مسایل خصوصی میان آنها چیزی را برای دیگران بازگو ننماید. زیرا
امام مسلم از ابوسعید خدری نقل نموده است که: رسول خداص فرموده است: «بدترین
جایگاه روز قیامت متعلق به مردانی است که با همسران خود هم‌بستر می‌شوند و سپس
اسرار همبستری را برای دیگران بازگو می‌نمایند».

 

آداب همبستری

فقهای مسلمان آداب و روش‌های پسندیده‌ای را
پیش از اقدام به همبستری و در اثنای آن ذکر کرده‌اند، که عبارتند از:

1- تسمیه: یعنی گفتن بسم
الله الرحمن الرحیم؛ زیرا عطاء می‌گوید: معنی این جمله که خداوند می‌فرماید:(البقره
/ 223)

«و برای خود (با انتخاب همسران شایسته و
پرورش فرزندان صالح و شایسته، توشه‌ای پیشاپیش بفرستید».

به معنی گفتن بسم الله الرحمن الرحیم قبل از
عمل زناشویی است. و در حدیث متفق علیه آمده است که رسول خداص فرموده‌‌اند: «هرگاه
خواستید با همسران خویش همبستر شوید، بگویید: بسم الله الرحمن الرحیم. خداوندا ما
را از شطان دور بدار و شیطان را نیز از آن‌چه به ما می‌دهی دور فرما…»

ابن ماجه نیز روایت نموده است که رسول خداص
فرموده‌اند:

«هرگاه با زنی ازدواج کردید یا مرکبی را
خریداری نمودید، یا خادمی را استخدام کردید نزدیک آن بایستید و بگویید: پروردگارا
خیر و برکت این را از تو می‌خواهم و از شر و مضرت آن به تو پناه می‌برم».

قیام به عمل زناشویی به صورتی که پوششی بر
روی آنها نباشد، کراهت دارد، زیرا روایت شده که رسول خداص فرموده‌‌اند:

«هرگاه با همسران خود همبستر شدید، خود را
بپوشانید و همانند حیوانات رفتار نکنید. و از انجام عمل زناشویی در معرض دیدن و
شنیدن دیگران ـ به ویژه اعضای خانواده ـ و بوسیدن و مباشرت در حضور مردم به شدت
پرهیز شود».

2- عدم استقبال قبله: عمر بن
حزم و عطاء بر این باورند که عمل زناشویی رو به قبله کراهت دارد.

3- شوخی و بازی: مستحب
است که زن و شوهر پیش از عمل زناشویی مدتی را به شوخی و ملاعبت و ملامسه یکدیگر
بپردازند تا غریزه آنها به خوبی تحریک بشود و نهایت لذت را از همدیگر ببرند و
چنانچه مرد پیش از همسرش ارضاء شد، باید عمل را تا ارضای او هم ادامه دهد. زیرا
عبدالرزاق از انس بن مالک روایت می‌نماید که رسول خداص فرموده است:

«هرگاه با همسران خود همبستر شدید پیش از
آنها ارضاء شدید، شتاب نکنید تا او هم به طور کامل ارضاء شود؛ زیرا بی‌توجهی به
این موضوع سبب نارضایتی و زیان جسمی و روحی همسر می‌شود».

4- غسل: چنانچه زن و شوهر
خواستند عمل زناشویی را پس از ساعاتی تکرار کنند، بهتر این است که در فاصله میان
آن استحمام نمایند. زیرا ابن بطه از ابوسعید خدری روایت می‌نماید که: رسول خداص
فرموده‌اند:«هرگاه در آغاز شب با همسران خود همبستر شدید و پس از آن قصد داشتید
بار دیگر آن را تکرار بنمایید، ابتدا اقدام به گرفتن وضو بنمایید».

5- همبستری نامشروع: اگر
کسی دارای دو همسر است، هرچند خود آنها راضی باشند، جایز نیست که در حضور یکدیگر
با آنها اقدام به عمل زناشویی بنماید؛ زیرا چنین کاری شایسته انسان‌های با مروت و
با کرامت نیست و تنها آدم‌های پست و بی‌شخصیت ممکن است اقدام به چنین عملی نمایند.
اما خوابیدن مرد در میان دو همسر در یک رختخواب ـ به شرط رضایت آنها ـ جایز است.
زیرا اجازه دادن و ندادن حق آنهاست.لازم است مردی که دارای چند همسر است هر یک از
آنها را در منزل جداگانه‌ای سکنی دهد. تا زمینه کینه و عداوت در میان آنها فراهم
نشود و با توجه به حساسیتی که خداوند اسباب ناراحتی و دل‌مشغولی‌شان فراهم نگردد.
اما تهیه محل سکونت برای آنها در یک حیاط به گونه‌ای که منزل آنها یکسان باشد
مانعی ندارد.

 

حقوق مادی زنان

مهم‌ترین حقوق مادی زن بر شوهر خود عبارتند
از:

1- مهریه

مهریه مالی است که به محض عقد و معاشرت
برعهده مرد قرار می‌گردد و زن استحقاق آن را پیدا می‌نماید. هم‌چنان که گفته شد پس
از عقد صحیح مهریه بر شوهر و برای زن واجب می‌شود؛ زیرا خداوند متعال می‌فرماید:
         (النساء / 4)

«با طیب خاطر مهریه‌هایشان را به آنان
بدهید».

هم‌چنین فرموده است: (النساء / 24)

«اگر با زنی ازدواج کردید و با او همبستر
شدید مهریه‌اش را (به طور کامل) بپردازید و این فریضه‌ای (خدایی) است».

هدف از مهریه اظهار اهمیت عقد، ازدواج،
اکرام و احترام به شخصیت زن و اظهار حُسن نیت و صداقت مرد برای ازدواج با او و
زمینه‌ای برای دوام معاشرت و زندگی زناشویی است و علت این‌که مرد باید متعهد
پرداخت مهریه بشود این است که معمولاً مردها با توجه به کار و تجارت و درآمد حاصل
از آن توانایی مالی‌شان بیشتر از زنان است و معمولاً زنان در صورت جدایی یا فوت
همسر بیشتر به توشه و سرمایه مادی احتیاج پیدا می‌کنند. زیرا خداوند متعال فرموده‌اند:
(النساء / 34)

«مردان (مسئولیت) سرپرستی و خدمت زنان را
برعهده دارند؛ زیرا خداوند برخی را (به خاطر توانایی‌های جسمی و ارادی) بر برخی
دیگر برتری بخشیده و نیز به این دلیل که (معمولاً مردان) از اموال خود (برای
خانواده) هزینه می‌نمایند».

اینک در غرب زنان باید مهریه را پرداخت کنند
درست عکس فطرت بشری و توهین به شخصیت و کرامت زن و بهره‌کشی از اوست؛ زیرا زن
مجبور است که مدت‌های زیادی را برای جمع‌آوری مهریه به کار و تلاش بپردازد و
چنانچه موفق به این کار نشود ممکن است دچار انحراف و بردگی جنسی بشود.

 

2- مخارج زندگی

شرعاً مرد مکلف است که مواد غذایی، لباس و
مسکن مناسب را برای همسرش فراهم نماید و چنانچه زن نیاز به پیش‌خدمت داشته باشد
مرد نیز باید در حد توان و پیش‌خدمتی را برای او استخدام نماید و ابوالقاسم حنبلی
می‌گوید: مرد باید نیازهای ضروری زن مانند لباس و خوراک او را فراهم کند.

فراهم نمودن مایحتاج زندگی هم‌چنان که گفته
شد بر مردان واجب است؛ زیرا زن با توجه به مسئولیت‌های خانوادگی مکلف به تهیه
مخارج زندگی نیست. خداوند متعال می‌فرماید: (الطلاق / 6)

«زنان را در جایی مسکن دهید که خود ساکن
هستید و در توان دارید و به ایشان زیان نرسانید و در تنگنایشان قرار ندهید. اگر
آنان باردار باشند خرج و نفقه ایشان را بپردازید تا زمانی که وضع حمل می‌نمایند».

این آیه هرچند موضوع وجوب تأمین نفقه زنی را
که در حال عده طلاق قرار دارد، بیان می‌نماید، اما به طریق اولی شامل زنانی هم می‌شود
که طلاق داده نشده و در حال عده به سر نمی‌برند.

در احادیث بسیاری از سنت رسول خداص به وجوب
تأمین مایحتاج ضروری زنان اشاره شده است. از جمله ابوداود از معاویه قشیری نقل
نموده که گفته است: به خدمت رسول خداص رسیدم و پرسیدم رأی تو در مورد همسران ما
چیست؟ فرمود: «از همان غذایی که می‌خورید به آنها بدهید و از همان پارچه‌ای که
لباس خود را تهیه می‌کنید، لباس آنها را هم تهیه نمائید، آنان را مورد ضرب و شتم
قرار ندهید و با کردار و گفتار زشت و ناپسند با آنها رفتار ننمائید».

امام بخاری و امام مسلم از عایشه(رض) روایت
نموده‌اند که: هند همسر ابوسفیان به حضور رسول خداص رسید و گفت: یا رسول اللهص!
ابوسفیان آدم خسیسی است و مخارج کافی من و بچه‌ام را نمی‌پردازد، و من مجبور می‌شوم
گاهی مخفیانه چیزی را دور از چشم او بردارم. رسول خداص فرمود: «به میزان احتیاج خود
و فرزندت بردار!»

هم‌چنین امام مسلم نقل می‌نماید که: رسول
خداص در حجه الوداع فرمود: «تهیه مخارج زندگی و لباس زنان برعهده شماست».

زنان مسلمان هم لازم است اعتدال و میانه‌روی
را در خرج و هزینه رعایت کنند و از ریخت و پاش خودداری نمایند. زیرا قرآن حکیم می‌فرماید:
(الاسراء / 29)

«دست خویش را بر گردنت بسته مدار (و از کمک
به دیگران خودداری مکن و بخیل مباش) و بیش از حد هم گشاده‌دست مباش که سبب شود از
کار بمانی و مورد ملامت (این و آن) قرار بگیری و غمناک بگردی».

هم‌چنین خداوند متعال می‌فرماید: (الاسراء /
26-27)

«ریخت و پاشگر مباش * زیرا ریخت و پاشگران
همنشینان شیطان‌ها می‌باشند».

رعایت اعتدال در خرج و هزینه بر مرد هم واجب
است زیرا در حدیثی آمده است: «خرج کردن آرام و مناسب نشانه آگاهی و درایت مرد
است».

 

خلاصه سخن این است که در شش مورد تهیه مخارج
زن بر شوهرش لازم است.

1-         آرد
گندم:
که مقدار و نوع آن با توجه به میزان درآمد مرد و شرایط اقتصادی جامعه و
سرزمین و منطقه فرق می‌کند. این‌که مواد غذایی در اختیار همسر قرار دهد یا وجه نقد
و بهای آن را به او بدهد، بستگی به خواست و مصلحت زن دارد.

2-         مواد
غذایی:
تهیه مواد غذایی مانند: نخود، لوبیا، روغن، برنج، گوشت و … مواد
سوختنی مانند: چوب، نفت، گاز و … وسایل پخت و پز مانند: اجاق گاز و … وسایل
گرمازا: مانند بخاری و آب برای آشامیدن، شستشو و استحمام، بر مرد واجب است.

3-         خدمتکار:
در کتاب «جواهر الثمینه» که فقه امام مالک می‌باشد آمده است: که پخت و پز و شست و
شو و دیگر کارهای منزل بر همسر واجب نیست. به ویژه زنی که توانایی کارهای منزل را
ندارد شوهر نباید او را به آن مجبور نماید، یا زن را مجبور کند که خادمی را برای
کار منزل استخدام نماید، و خود زن حقوقش را بپردازد.

4-         لباس
:
هم‌چنان که فقهای مالکیه می‌گویند: بر مرد واجب است لباس و پوشش متناسب با
شخصیت زن و عرف محل را که بدن او را بپوشاند و از گرمای تابستان و سرمای زمستان
مصون بدارد، تهیه کند. اما تهیه لوازم آرایشی مانند: حنا، کرم، عطر و … بر مرد
واجب نیست.

5-         وسایل
بهداشت:
مرد لازم است به اندازه کافی برای استحمام، شستشوی لباس‌ها و ظروف و
… صابون و مواد شوینده را در اختیار همسرش قرار دهد. از همه مهم‌تر این است که
به هنگام بیماری زن، شوهر باید او را به پزشک ببرد و هزینه دارو و درمان او را
بپردازد و مراقبت لازم را از او به عمل بیاورد.

6-         مسکن:
فقها رأی‌شان بر این است که شوهر در حد توانائی باید محل سکونتی را به صورت خرید،
ساخت و یا اجاره برای همسرش فراهم سازد.

 

حقوق زن بر شوهر به مفهوم امروزی

شوهر با توجه به شرایط زمانی کنونی در مقابل
همسر خود دارای نُه مسئولیت است: 

1-        
پرداخت کامل مهریه: طبرانی در کتاب‌های «وسیط» و «اوسط» نقل می‌نماید که: «هر مردی
که با زنی ازدواج نماید و مهریه‌ای را کم یا زیاد برای او معین کند و قصد پرداخت
آن را نداشته باشد، به عنوان زناکار نزد خداوند مورد محاسبه قرار خواهد گرفت.

2-        
احساس آرامش: مرد همسر خود را به عنوان شریک غم و شادی و مایه آرامش و آسودگی
زندگی خود و احساس کند.

3-        
تهیه مسکن مناسب: در حد معمول و متناسب مسکنی مناسب را برای حفظ حرمت و صحت و
کرامت همسر فراهم نماید.

4-        
آموزش : لازم است شوهر همه توان خود را برای آموزش مسئولیت‌های دینی و فرهنگی
اخلاقی به همسرش به کار بگیرد.

5-        
اعتدال در غیرت: مرد نباید شرایطی را فراهم نماید که همسرش با آدم‌های بیگانه قاطی
شود و بدون ضرورت از منزل خارج گردد و او را در برابر همه مواردی که ممکن است دچار
سوء ظن و شک و تردید است، محافظت نماید و او را با مردی بیگانه ـ هرچند پرهیزکار
هم باشد ـ در خانه و جایی دیگر تنها نگذارد.

6-        
گشاده‌رویی: لازم است مرد با همسر خود خوش‌اخلاق و گشاده‌رو باشد و به خاطر رضایتش
با او به شوخی و سرگرمی بپردازد و او را متوجه بنماید که از صمیم قلب دوستش می‌دارد.

7-        
چشم‌پوشی: مرد نباید از همه حرکات و کردار و گفتار همسرش ـ به ویژه در حضور دیگران
ـ خرده بگیرد و بهتر آن است که از بسیاری از اشتباهات او چشم‌پوشی نماید و در صورت
لزوم در خلوت او را نصیحت کند.

8-        
عدم کشف اسرار: به خاطر حفظ حرمت و کرامت خود و همسر و ادای وفای به پیمان مشترک
زندگی از بدگویی و کشف اسرارش نزد دیگران خودداری کند.

9-        
دادگری: چنانچه مرد دارای چند همسر باشد، باید میان آنها در لباس، خوراک، مسکن و
رفت و آمد به عدالت رفتار نماید.

——————————————-

منبع : فقه خانواده در جهان معاصر

مولف : دکتر وهبه زحیلی

مترجم : عبدالعزیز سلیمی

انتشرارات : نشر احسان

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پاسخ دادن معادله امنیتی الزامی است . *

تلگرام نوگرا »»» مطالب سایت + عکس + کلیپ + نوشته های کوتاه متنوع + با ما همراه باشید . eslahe@

قالب وردپرس