معماری
خانه ---> سياسي اجتماعي ---> وضاع مسلمانان در روسيه – 1

وضاع مسلمانان در روسيه – 1

اگر گزارشهای حزب کمونيست شوروی را ملاک قرار دهيم، اسلام از سراسر اتحاد جماهير شوروی سوسياليستی به کلی نابود شده بود.

اما آگاهان معتقدند که دين اسلام در اين کشور هيچ گاه به طور کامل از بين نرفت و آداب و سنن مردم مسلمان به موجوديت خود ادامه داد.

با وجود اين در سراسر کشورهای قبلا مسلمان و آن زمان زير حکومت شوراها، کل مسجدها و زيارتگاه ها يا به خرابه تبديل شدند و يا از فعاليت بازماندند.

در اتحاد شوروی همه دينداران تحت فشار و تعقيب دولتی قرار می گرفتند، بعضی از رسوم و عادات مردم نيز ممنوع اعلام شد. مثلا ختنه سوران برای مسلمانان و غسل تعميد برای روس های مسيحی.

با وجود اين مردم برای اجرای اين کارها راه های مختلف و پنهانی پيدا می کردند.

اسلام چگونه نجات يافت :

الکسی ملشينکا، جانشين رئيس مرکز کارنگی در مسکو و از متخصصان دين اسلام، خاطرات خود را چنين ياداور می شود:

"در زمان شوروی در واقع اصطلاح ها عوض شدند، اما محتوا همان باقی ماند. البته به طرز ديگر. مثلا مسجدها بسته شد، اما مردم از ‘اطاق های سرخی’ که حزب کمونيست برايشان تهيه کرده بود و بعدها با عنوان خانه های لنينی نام گرفت، به جای مسجد و يا نمازخانه استفاده می کردند. و اين حالت هميشه، حتی در زمان اوج رژيم کمونيستی نيز وجود داشت."

وی می گويد که در محل های دوردست و در دهکده های کوهستانی آسيای ميانه و قفقاز دين اسلام موجوديت خود را دوام داد و رعايت رسم و رسوم سنتی قطع نشد.

در واقع دين اسلام که حتی قبل از ايدئولوژی کمونيستی و بعد ها بلشويکی در کل رسوم و آداب و زندگی روزمره مردم ريشه دوانده بود، در زمان اوج اتحاد شوروی خود را در سايه فرهنگ و رسم و آداب ملی مردم پنهان کرد و نجات داد.

 

بعضی از مسلمانان در زمان جنگ جهانی به جبهه رفتند و موفق به کسب مدال شدند 

اتحاد ستاره سرخ و هلال ماه

در ۲۴ نوامبر سال ۱۹۱۷ کمتر از يک ماه بعد از انقلاب اکتبر روسیه، کميته مردمی روسيه اعلاميه خود را چنين آغاز می کند: "به همه محنت کشان مسلمان روسيه و شرق…"

در ادامه اين بيانيه، که آن را ولاديمير لنين، رئيس کميته شورای مردمی و ياسيف استالين، نماينده مردم در مسائل ملی تاييد و امضا نموده بودند، چنين گفته می شود: "از اين بعد ايمان و اعتقاد شما، رسوم و آداب و مکان های ملی فرهنگی شما آزاد و محفوظ خواهد بود…"

چندی بعد از پخش اين بيانيه شعارهايی مثل "آزادی برای مسلمانان" نيز به ديگر شعارهای انقلابی "کارخانه برای کارگران"، "زمين برای دهقانان" و "نان برای گرسنگان" همراه شد.

در دوم آوريل سال۱۹۲۰ لنين در يکی از تلگرافهای خود به گريگوری آرجانيکدزی، که آن زمان مسئول برقراری صلح و آرامش در منطقه قفقاز بود، دستور می دهد که نسبت به مسلمانان آنجا بسيار ملايم و مهربانانه برخورد نمايد.

چنان که آقای ملشينکا در کتاب خود آورده است، نمايندگان اسلامی در آن زمان در قفقاز شمالی در نوشته های خود آورده اند، در آغاز سالهای دهه ۲۰ ماموران شوروی برای فعاليت دادگاه های شرعی کمک مالی می رساندند.

اما وحدت دولت شوروی با دين اسلام زمان زيادی دوام نيافت. زيرا در نيمه دوم سالهای ۲۰ اتحاد شوروی با همه دين و فرهنگ های موجود در خاک خود جنگی آشکار اعلام کرد و سرلشکران جانباز شوروی با رهبری اسلاوگرايان شروع به اقدام کردند؛ امری که در بين مردم با عنوان "اتحاد سرلشکران بيخدا" معروف گرديد.

جنگ جهانی و مسلمانان شوروی

شروع جنگ جهانی به عوض شدن سياست داخلی شوروی و ملايم سازی سختگيری ها نسبت به مسلمانان انجاميد.

نگاه جانبگرايانه هيتلر نسبت به مسلمانان شوروی برخی از مسلمانان را نيز به سمت نيروهای فاشيستی متمايل می کند. در مناطق مسلمان نشين قفقاز، مردم با شعارهايی مثل "خدا بالای سر ما، هيتلر در کنار ما" در بين مسلمانان تبليغات ضد شوروی آغاز نمودند.

کميته مرکزی که برای ساختن مسجدهای جديد اجازه داده بود و در به جا آوردن رسم های دينی و سنتی مردم مسلمانان ديگر به شيوه قبلی خود مقاومت و سختگيری نمی کرد از نمايندگان مردم می خواست که مسلمانان را به حمايت از وطن بزرگ و به مبارزه برای خاک مقدس آن دعوت کنند.

ميليون ها مسلمانان در اين طرح شرکت نمودند.

بعد از پيروزی در جنگ جهانی، اسلام در کنار ديگر دين های موجود در شوروی آميخته با فرهنگ و رسم و عادات محلی به موجوديت خود ادامه داد و ديگر به طور جدی و به عنوان مسئله نگران کننده برای شوراها مطرح نشد.

انقلاب ايران

اين تا زمانی ادامه يافت که در سال 1979 در ايران انقلاب اسلامی رخ داد.

جنگ روسيه با افغانستان نيز به عوض شدن نظرات دولت شوروی نسبت به مسلمانان خاک خود انجاميد. زيرا در اين دوران بود که در کشور دوباره اسلامگرايی به جنبش آمد و نمايندگان دولتی از وجود گروه ها و جلسه های کوچکی اطلاع می داند که در آنها صحبت از برانگيختن مسلمانان در شوروی می رفت.

در سال های ۸۰ ، حزب دوباره به اقداماتی برای آرامسازی و يا نابود سازی دين در کشور شروع کرد. اما اين مبارزه با فروپاشی و پريشانی اتحاد شوراها به جايی نرسيد.

هفتاد سال مبارزه برای دور سازی مردم از دين و اعتقاد هايشان، که در زمان شوروی با شديد ترين طرز انجام شد، در ميان دين های موجود در اين کشور بی تاثير نبود.

در بين روس های مسيحی اين تاثير بيشتر به نظر می رسد. زيرا رسم های دينی مثل غسل نوزادان و يا دعا برای زوج های جوان و دعا در بين مردم روس کاملا از بين رفت.

در حالی که در ميان مسلمانان اين کشور دعا و نماز، ختنه سوران، مراسم شرعی ازدواج و غسل درگذشتگان پيش از خاکسپاری هيچ گاه از بين نرفته است.

منبع : سایت بی بی سی

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پاسخ دادن معادله امنیتی الزامی است . *

تلگرام نوگرا »»» مطالب سایت + عکس + کلیپ + نوشته های کوتاه متنوع + با ما همراه باشید . eslahe@

قالب وردپرس