معماری
خانه ---> تربیت فرزندان ---> چگونه قوه تخيل كودكمان را پرورش دهيم؟

چگونه قوه تخيل كودكمان را پرورش دهيم؟

 چگونه قوه تخيل كودكمان را پرورش دهيم؟
هرکودک با حدود صدميليارد سلول مغزي متولد مي شود که به راستي شگفت انگيز است. ولي زماني که کودک نوپاست، شگفت آورتر نيز مي شود. هريک از سلول هاي مغزي کودک تکانه هاي الکتريکي با نام پيام (سيگنال) ارسال و دريافت مي کند که به کمک مواد شيميايي در مغز مانند سروتنين، ارتباطات را به وجود مي آورند. در پي تکرار، اين ارتباطات به شبکه اي مبدل مي شود که کودک را قادر به فکرکردن و يادگرفتن مي کند. تا زماني که سومين سالگرد تولد کودک نوپايتان را جشن بگيريد، مغز او حدود هزارتريليون ارتباط برقرار کرده است؛ يعني حدودا دوبرابر بيش از آنچه شما از آن برخورداريد. درحال حاضر مغز کودک نوپاي شما بسيار متراکم تر از آن چيزي است که در آينده خواهد بود و در حال ساختن مسيري است که در بقيه عمر طي خواهد کرد؛ ارتباطي که مرتبا به کار گرفته شود، پايدار مي ماند و آنچه به کار گرفته نشود (يا به ندرت استفاده شود) دوام نخواهد داشت. به همين دليل است که متخصصان تاکيد بسياري بر سه سال اول دوران کودکي دارند. هرکاري که شما با کودک نوپاي خود انجام دهيد، از خواندن، آوازخواندن و بازي گرفته تا خوردن و راه رفتن، به جهش ناگهاني مغز او کمک مي کند. زماني که شما او را در معرض تصاوير، اصوات و احساسات جديد قرار مي دهيد، ذهن او را روي دنيايي بزرگ تر و مهيج تر مي گشاييد و هنگامي که از تخيل خودتان استفاده مي کنيد، او را هم تشويق به استفاده از اين نيرو مي کنيد. براي مثال، هنگامي که مي گوييد: «نگاه کن، من يه ببر تو جنگلم»، «بيا تصور کنيم مي خوايم به يه مسافرت طولاني بريم» شما مغز او را براي ساختن «راه خيالي» مخصوص به خودش تحريک مي کنيد.

نمونه هاي پيشنهادي
کودک شما همچون هر کودک ديگري ذاتا خلاق است، ولي شايد نداند که از کجا بايد شروع کند. با همديگرخواندن داستان هايي درباره سرزمين ها و مردم ناشناخته يا کتاب هاي مصوري که به گسترش واژگان لغوي و تصويري او کمک کنند، راه خوبي براي برانگيختن قوه تخيل اوست. چگونه مي توانيد تصور کنيد که يک لاک پشت هستيد، وقتي تا به حال آن را نديده ايد؟ کتاب هايي با عکس هاي فراوان بزرگ رنگي انتخاب کنيد و خوشحال باشيد که در حال حاضر و قبل از اينکه کودکتان خواندن و پايبندي کامل به متن را ياد بگيرد، مي توانيد هرچه را بخواهيد بيافرينيد. مغز او هم اکنون نيازمند خوراک فکري است. عکس هرچيزي، از سوسک گرفته تا پتروداکتيل [نوعي خزنده بالدار که نسل آن ميليون هاسال قبل منقرض شده است] را به او نشان دهيد، صداي حيوانات و وسايل نقليه را درآوريد، صداهاي خاصي را براي شخصيت هاي مختلف تعيين کنيد و درباره اتفاقاتي که براي آن شخصيت ها رخ داده يا ممکن است رخ دهد، صحبت کنيد. شنيدن داستان هايي که خودتان ساخته ايد، به خوبي بقيه داستان ها و حتي بهتر از آنها مي تواند باشد. داستان هاي شما نه تنها تخيل او را وسعت مي بخشد، بلکه زمينه شخصيت سازي و خلق موضوع ها را نيز در کودک مي پروراند. همچنين اختصاص شخصيت اصلي داستان به کودکتان، روش موثري براي بسط ادراک او از خويشتن است. به زودي، کودک نوپاي شما شروع به خلق داستان ها و ماجراهاي خودش خواهد کرد. اگر در آغاز از شما تقليد کرد، نگران نباشيد، اين شيوه يادگيري کودکان است. همزمان با گسترش قوه تخيلش، خلاقيتي که در سناريوهايش به خرج خواهد داد، شما را به حيرت درمي آورد.

وسايل بازي اش را فراهم کنيد
تقريبا هرچيزي مي تواند وسيله اي براي نمايش تخيلي کودکتان باشد. مثلاحوله ها جاي کلاه باشند، مهره هاي پلاستيکي جواهرات باارزش شوند، پادري هاي کهنه حمام تبديل به قالي هاي جادويي شوند و انبوهي از حيوانات پشمالوي کودک شما مبدل به جنگل، بيمارستان يا مزرعه حيوانات شوند. چه باور داشته باشيد و چه نه، بيشتر اوقات بهترين ابزار نمايش خلاق، وسايل ساده هستند. از آنجايي که بيشتر رفتارها از مخيله کودک شما سر مي زند، لباس هايي با شکل خاص- مثل آنهايي که به يک شخصيت کارتوني خاص مربوط مي شود- در حقيقت آنقدرها مفيد نيست. لباس بَت من فقط مي تواند لباس بَت من باشد. ولي يک کلاه يا حوله ساده براي کودک مي تواند جاي شخصيت هاي مختلف را بگيرد. تا مي توانيد کودکتان را با افراد، مکان ها و رويدادهاي واقعي روبه رو کنيد، اين بهترين روشي است که داشتن ايده هاي فراوان به هنگام نمايش خلاق را براي کودک تضمين مي کند.

او را به نمايش تخيلي ترغيب کنيد
کودکان با اجراي نمايش وقايع زندگي روزانه و البته خيالي شان مطالب بسياري را فرا مي گيرند. زماني که کودک نوپايتان نمايشنامه و گفته هايي را مي آفريند و شخصيت هايي را نيز تعيين مي کند (من بابا هستم و تو بچه اي و مريض شده اي)، مهارت هاي اجتماعي و زباني خود را پرورش مي دهد. هنگامي که کودک به بازسازي نمايش هايي در رابطه با احساس ناراحتي، خوشحالي، ترس و امنيت مي پردازد، مسايل عاطفي را با خود تمرين مي کند. خود را به شکل ابرقهرمان، اسب يا جادوگر تصور کردن به او حس قدرت مي بخشد و به او مي آموزد که خودش در راس هرچيزي است، او مي تواند هرکسي که مي خواهد باشد. علاوه بر اين او به تمرين نظم و انضباط هم مي پردازد و به تنهايي يا با دوستانش قوانيني را وضع مي کند. البته قوانين پيچيده اي که کودکان بين خودشان به اجرا مي گذارند، همواره بزرگ ترها را به تعجب وامي دارد. همچنين زماني که کودک چگونگي رفتار قورباغه يا سگ را در موقعيتي خاص به تصوير مي کشد در واقع دارد به گسترش فهم خود از علت و معلول مي پردازد. شايد مهم ترين دستاورد ايجاد موقعيت هاي تخيلي و ادامه آن تا رسيدن به نتيجه، آن باشد که به کودک تفکر خلاق و شيوه حل مسايل را آموزش دهد. بنا بر يکي از تحقيقات انجام شده، زماني که کودکان خلاق بزرگ مي شوند، نه تنها همگام با رشدشان تمايل به حفظ اين ويژگي دارند، بلکه مشکلات پيش رو را بهتر مي توانند حل کنند.

ريخت وپاش را تحمل کنيد
خيال پردازي شلوغ کاري را هم به همراه دارد و هيچ ترديدي در آن نيست. هانسل و گرتل شدن کودک، يعني آثار خرده نان در هرجاي اتاق نشيمن يا جادوگر و ساحره شدن به اين معناست که در نهايت دسته جارو به سر کسي اصابت مي کند. به عنوان يک راهبرد مي توانيد انبار مهمات او را محدود کنيد که مي تواند بسيار سودمند باشد. پوشيدن برعکس پيراهن هاي کهنه با آستين هاي بريده شده روپوش مناسبي مي تواند باشد؛ پهن کردن زيرانداز پلاستيکي زير محل گل بازي نيز از سطح ميز محافظت مي کند؛ پوشاندن ميز (يا کف زمين يا ديوار) با ورقه هاي بزرگ کاغذ آستري مي تواند مانع از رنگي شدن آنجا شود. تعيين محدوديت ها (با شمشير همديگر را نمي زنيد! پرتاب گلوله برفي به سروصورت ممنوع! اجازه نداريد معجون هاي اختراعي آشپزخانه را بخوريد!) و به اجراگذاشتن آنها بسيار مهم است. اين کار در نهايت موجب خشنودي شما و کودکتان مي شود. روانشناسان بر اين عقيده اند که هرچند دوستان خيالي خوب هستند ولي اگر کودکتان شروع به مقصر دانستن آن دوست به دليل کاري که خود انجام داده است، مي کند زمان برخورد با واقعيت فرا رسيده است. با اين همه هروقت مي توانيد، به کودکتان اجازه دهيد اندکي با بقاياي پرواز خيالش زندگي کند.

از وجود تفاوت ها لذت ببريد
زماني که کودکتان سه روز تمام براي پوشيدن لباس آدم فضايي يا بال هاي فرشته اي در مهد کودک به شما التماس مي کند، ممکن است سردرگم شويد. بزرگسالان عادت دارند تفاوتي آشکار بين رفتار «در جمع» و «در خلوت» قايل باشند (زيرپوش کهنه بدبو و دمپايي روفرشي خرگوشي زوار دررفته ات براي خانه خوبه، نه براي سوپرمارکت)، و مشکل است که تصور کنيد کودکان نوپا اينگونه فکر نمي کنند. ولي زماني که مجبور به برخورد مي شويد (تو بايد بال هاي فرشته اي را همين حالادر بياري!) بايد به خاطر داشته باشيد که کودک شما هنوز اين حدومرزها را نمي شناسد پس جايي براي نگراني وجود ندارد. علت آن نيست که کودکتان در دنياي خيالي گم شده است، او فقط بازي اش را تمام نکرده است. ما بزرگ ترها به هدف هايمان مي انديشيم- به انجام رساندن بيشترين مقدار کار در کمترين زمان ممکن – و نگران نظر ديگران هستيم و به تبع آن، دچار احساساتي نظير اضطراب مي شويم. البته اين عادت ها مثبت هستند؛ در واقع ما آنها را ياد مي گيريم چون به ما کمک مي کنند تا در جامعه خوب ظاهر شويم و در کارها موفق باشيم. ولي واقعيت امر آن است که اين عادات در تضاد با شيوه زندگي خلاقانه آزاد است. به عبارت ديگر شايد درک آن مشکل باشد، ولي اگر از ديدگاه قوه تخيل به آن بنگريم، در واقع داريد بار و بنه زيادي را بر دوش خود حمل مي کنيد.

شنونده باشيد و تشويق کنيد
درست است که آليس در ذهن لويس کارول شکل گرفته است، ولي اگر وي اين ماجراها را روي کاغذ نمي آورد، همه ما يک قدم عقب تر بوديم. بخشي از تقويت تخيل آن است که ياد بگيريم آن را با ديگران قسمت کنيم. بهترين راه براي آنکه کودک نوپا بتواند به اين مرحله جديد قدم بگذارد، شنونده خوب بودن است. مهارت هاي زباني کودکان نوپا چندان زياد نيست، صدالبته که با تمرين بهتر مي شود. بخش هاي يک داستان را جايگزين کنيد: در حالي که مشغول رانندگي هستيد، بگوييد، «روزي روزگاري سگي بود که با دختر کوچيکي به اسم مالي زندگي مي کرد. اونا دوست داشتن برن پارک. يه روز…» بعد نوبت را به کودکتان بدهيد. اگر او نمي تواند بخش کاملي را بازگو کند، دست کم مي تواند مشارکت کند: از او بخواهيد که براي دختر کوچک و سگ اسم بگذارد. زماني که کودک شما تصويري را مي کشد، از او بخواهيد آن را براي شما تفسير کند. به جاي آنکه بگوييد «چه خونه قشنگي!» (مگر اينکه کودک شما يک جوجه لئوناردو باشد، وگرنه امکان زيادي هست که درهر حال اشتباه حدس بزنيد)، بگوييد «چه رنگاي قشنگي رو استفاده کردي.»اجراي نمايش تخيلي به کودکتان امکان مي دهد که به هرکس که مي خواهد تبديل شود، آنچه را بايد فرابگيرد، تمرين کند و هرچيزي را آنطور که مي خواهد ظاهر کند.

منبع: شفقنا

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پاسخ دادن معادله امنیتی الزامی است . *

تلگرام نوگرا »»» مطالب سایت + عکس + کلیپ + نوشته های کوتاه متنوع + با ما همراه باشید . eslahe@

قالب وردپرس