معماری
خانه ---> دعوت و داعی ---> مبارزه ي فكري دردرون جامعه ي اسلام
دعوت جمعی

مبارزه ي فكري دردرون جامعه ي اسلام

مبارزه ي فكري دردرون جامعه ي اسلامي

 دكتر يوسف قرضاوي

مبارزه ي فكري داراي دوزمينه
وعرصه ي اساسي است :      زمينه ي اوّل درخارج ازمحيط وجامعه
ي اسلامي و با ملحدين ومستشرقين ومبلغين نصرانيت انجام مي گيردكه اسلام راازلحاظ
عقيده وقانون و فرهنگ وتمدن موردتهاجم قرارداده اند وباهرنهضت وجنبشي كه براساس
اسلام باشد مقابله ودشمني مي ورزند.

 

    
زمينه ي دوّم درمحيط خود اسلام وجامعه ي اسلامي است كه به منظور اصلاح نقطه نظرهاي
اسلامي جدا از هم ونزديك نمودن حركت هاي اسلامي به هم وهدايت آنها به مسير خود
واصلاح آنها صورت مي گيرد يا، تادرمسيردرست وبا هدف صحيح به حركت خود ادامه دهند.
مادراينجا فقط پيرامون زمينه ي دوّم كه در درون جامعه ي اسلامي است بحث مي كنيم ،
چرا كه اصلاح داخلي پايه واساس است و براصلاح بيروني اولويت دارد.

 

     
بي ترديد در درون جامعه ي اسلامي گرايش ها ونقطه نظرهاي فراواني وجود دارند كه
بعضي ازآنها :

 

     
گرايشي است خرافاتي : گرايش  خرافاتي داراي پايه وويژگي هايي است كه پيروان
خودرا ازديگران متمايز مي سازد ؛ ازجمله ي اين ويژگي ها :

 

۱)     
خرافات درعقيده

۲)     
بدعت درعبادت

۳)     
جمود درفكـر

۴)     
تقليد درفقه

۵)     
منفي بافي در رفتار

۶)     
دنباله روي ، چرب زباني وتملق درسياست

 

     
گراش جــدلــي : دربين مسلمانان گرايش جدلي وجود دارد، اين گرايش با وجود سختگيري
درامردين ودفاع ازآن داراي ويژگي هايي است كه اكثرطرفداران آن ، ازآن برخوردارند
وباين خصوصيات ازسايرين متمايزمي گردند كه برخي ازاين ويژگي ها عبارتند از:

 

۱)     
مجادله درعقيده

۲)     
توجّه به شكل وظاهر عبادت

۳)     
توجه به ظاهر درفقه

۴)     
اهتمام به مسائل جـزئـي

۵)     
خشـكي درروح

۶)     
خشونت در دعوت وتبليغ

۷)     
فشار بر خود به هنگام مواجه شدن با امر خلاف

      

     
گرايش عدم تحمل مخالف وشدت رفتار با آن : گرايش ديگري درميان مسلمانان وجود دارد
كه هرچند طرفداران آن ازشجاعت واخلاص متمايزي برخوردارند، امّا براساس طرز تفكّر
خود ديگر گرايش هاي ديني جامعه ي اسلامي را نفي مي كنند وبجز طرز تفكّر خود چيز
ديگري را نمي پذيرند؛ ازويژگي هاي آن :

 

۱)     
شدت وقاطعيت درپايبندي والتزام به دين

۲)     
احساس عزّت وغروري كه موجب روحيه ي خود برتر بيني درآنها درجامعه شده است

۳)     
سـوء ظن به ديگران

۴)     
تنگ نظري در شناخت دين ودرك ضعيف ازسنت هاي طبيعي واجتماعي

۵)     
عجله درامورقبل از رسيدن موعد

۶)     
سرعت در تكفير ديگران بدون هيچ احتياطي

۷)     
استفاده ازقدرت بعنوان تنها راه رسيدن به هدف

      

      
گرايش ميانه روي : درجامعه ي اسلامي گرايش ديگري وجود دارد كه درشناخت دين ، روش
زندگي وفعاليت درراه حاكميت دين ، برپايه ي ميانه روي ، توازن وتعادل واجتناب
ازافراط وتفريط استواراست . اين گرايش نيز ازويژگي هايي برخوردار است كه آن
راازگرايشهاي ديگر جدا ومتمايز مي سازد وبرمبادي زير تأكيد وتمركز دارد:

 

۱)     
درك وشناخت وسيع، فراگير، ژرف ، همسان ومتوازن ازدين

۲)     
شناخت واقعي ودورازافراط وتفريط پيرامون وقايع زندگي ودرك واقعيت مسلمانان ودشمنان

۳)     
شناخت وآگاهي ازسنت هاي تغيير ناپذيرالهي بويژه قوانيني كه مربوط به جامعه ي بشري
و زندگي اجتماعي است

۴)     
شناخت دقيق پيرامونئ مقاصد وروح شريعت وعدم جمود بر ظواهر آن

۵)     
شناخت اولويت هايي كه مربوط به شناخت موازنات است

۶)     
دارا بودن فرهنگ وآداب اختلاف در برخورد با ديگرگروههاي اسلامي ، برمبناي قاعده ي
« تعاون درمسائل مورد اتفاق وتسامح وگذشت درمسائل مورد اختلاف »

۷)     
توفيق بين سنت وتجدد باحفظ عقيده ي سلف وبهره برداري ازوسايل وروش هاي نو

۸)     
رعايت توازن بين اصول ثابت ومسائل متغير برحسب زمان ومكان وشرايط و احوال

۹)     
ايمان به اينكه دگرگوني فكري ، روحي و اخلاقي پايه واساس دگرگوني هرتمدني است .

۱۰)   ايمان به
اينكه اسلام قانون كامل وپيشرفته اي آورده است تا ملت را زنده وبيدار سازد وبشريت
را ازشرّ فلسفه ي مادي معاصر نجات بخشد

۱۱)   ارائه روش
سهل وآسان درفتوا وبشارت ومژده درتبليغ ودعوت ديگران به دين حق

۱۲)   به اجرا
درآوردن ارزشهاي اجتماعي وسياسي دراسلام ، مانند آزادي، احترام به حقوق ديگران ،
رعايت شورا ، عدالت اجتماعي وحقوق انساني

۱۳)   گفتگو
وتبادل نظر به روش احسن ومنطقي با مخالفين غيرمسلمان ؛ يامسلمانان فريب خورده ونا
آگاه

۱۴)   درپيش گرفتن
راه جهاد براي دفاع ازحريم وحقوق مسلمانان ومملكت اسلامي

 

 اين گرايش ميانه رو ومتعادل تنها گرايشي
است كه مابدان ايمان داريم وديگران رابدان فرا مي خوانيم ومعتقديم تنها گرايشي است
كه ماهيت حقيقت اسلام رابيان مي كند وآن رابه شيوه اي نشان مي دهد كه خداوند آن
رادرقرآن كريم نازل فرموده است وطبقه ي هدايت شده وراه يافته ي اصحاب پيامبر(ص) هم
آن را چنين درك كرده اند وتابعين نيكوكاردربهترين دوره هاي امت اسلامي نيز همين
قرائت راازاسلام داشته اند.

 —————————————————-

منبع : كتاب شناخت اولويت هاي ديني درپرتوقرآن
وسنت

نويسنده : استاد دكتر يوسف قرضاوي

مترجم : ابوبكر حسن زاده

منبع : آسمان مهر

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پاسخ دادن معادله امنیتی الزامی است . *

تلگرام نوگرا »»» مطالب سایت + عکس + کلیپ + نوشته های کوتاه متنوع + با ما همراه باشید . eslahe@

قالب وردپرس