معماری
خانه ---> فقه معاصر ---> شبيه سازي انسان در ميزان دین و دانش نوین

شبيه سازي انسان در ميزان دین و دانش نوین

شبيه
سازي انسان در ميزان دین و دانش نوین

عبدالعزیز
سلیمی    

شبيه
سازي چيست؟

شبيه
سازي را دانشمندان دانش ژنتيك اينگونه تعريف مي كنند كه عبارتست از:

    «تركيب و قرار دادن  هسته سلول بالغ جسمي – نه جنسي-  انسان يا حيوان – كه حامل تمامي ويژگي هاي
وراثتي است- در  تخمكي كه از هسته و محتواي
وراثتی(
DNA) خود تهي شده  و سپس آن را
در رحم طبيعي يا مصنوعي قرار دادن با هدف پديد آوردن انسان يا حيواني دقيقاً
همانند انسان يا حيوان صاحب  هسته سلول
اوليه.»

    (ژن ها) رشته های شیمیای بسیار نازک و حاوی
ماده حیاتی  (
DNA)
در جسم انسان هستند که حامل انواع ویژگی های وراثتی مانند: رنگ مو، حالت چهره، قیافه،
رنگ پوست و گاهی ویزگی های روانی می باشند که از پدران و مادران به فرزندان انتقال
پیدا می کنند.

 

    تصورش را بکنید، هنگامی که مشغول پیاده روی
در خیابان هستید،  ناگهان خودتان را روبه
روی خودتان ببینید، کسی که کاملا با شما شبیه است، شاید جالب باشد و شاید
وحشتناک؟ولی موضوع زمانی ترسناکتر می شود که بدانید طرف مقابلتان درست مانند شما
فکر می کند و یک نسخه فتوکپی دقیق است که از شما تهیه شده است!؟

 

    از میان انواع شبیه سازی های مورد بحث
در  علم پزشکی و دانش  ژنتیک 
ما تنها شبیه سازی و تولد و تکثیر انسان را از طریق سلول جسمی  نه جنسی مورد بررسی قرار می دهیم زیرا: که
استفاده  از وسایل پیشرفته برای باروری زوج
های نازا و  استفاده از رحم مصنوعی برای
پرورش کودکی که مادر توانایی پرورش او را در رحم خود ندارد،  همچنین شبیه سازی و تکثیر گیاهان و درختان و حیوانات
با مراعات شروطی مشخص ، اموری دیگری هستند که تنها اشاره کوتاهی به آنها خواهد شد.

 

     نگاه اسلام به تحقیقات علمی

 

    دكتر يوسف قرضاوي رئيس “اتحاد جهاني
علماي مسلمين” مي گويد:

 

    «اسلام در كل از علم و تحقيقات علمي نه اينكه
استقبال مي نمايد بلكه آن را واجبي كفايي به شمار مي آورد و مسلمانان را به تلاش
براي پيشرفت و برتري علمی و بدست آوردن دانش هاي مورد نياز براي دين و دنياي خود
ترغيب مي كند. تا از هر جهت خودكفا شوند و در تمامي عرصه هاي علمي به اوج آن برسند
و همچون گذشته پرچمدار دانش و پيشرفت گردند.

 

    اما از نگاه اسلام «علم» همچون «عمل» و
اقتصاد، سياست،‌ جنگ ، فرهنگ ، ادبیات و هنر و… لازم است مقيد به ارزش های ایمانی
و اخلاقي باشند،زیرا اسلام به هيچوجه نظریه ي جدايي ميان اخلاق و آن امور را نمي
پذيرد و اين سخن  (سکولار ها) را صحیح نمی
داند كه: علم،‌سياست،اقتصاد و جنگ و… به حال خود رها بایدکرد و دين و اخلاق را
در آنها دخالت نداد، با این بهانه که دخالت دادن دين و اخلاق در آن ها برايشان
ايجاد محدوديت مي كند و آن ها را از رشد و پيشرفت باز مي دارد.

 

    اسلام با چنان نظريه اي كه بسترساز انحراف و
تباهي علم، سياست، اقتصاد ،فرهنگ ، هنر و همه چیز است به شدت مخالف است و بر اين
باور است كه تمامي مظاهر زندگي بشري لازم است به رهنمود ها و هدايت دين و اخلاق
پايبند باقي بماند،‌ زيرا اسلام یرگرفته از سرچشمه قرآن و سنت صحیح كلام خداوند
است و  حق آن است که كلام خداوند برتر و
بالاتر باقی بماند و منطق و واقعيت حكم مي كند كه سخن ،علم و عمل انسان -برای
محافظت از خیر و مصلحت بشریت- در برابر كلام و كتاب خداوند خالق،علیم و خبیر فروتن
و فرمانبردار باقي بماند، زيرا كلام و هدايت الهي در هر شرایطی حق، خير، عدالت و
زيبايي و خير خواهي است.”

 

    شبيه سازي در ترازوی فقه:

 

    تحقيقات و آزمايش هاي متعلق به شبيه سازي بعد
از 50 سال هنوز در آغاز راه است و دانش تجربي تاكنون نتوانسته سخن نهايي خويش را
بگويد و تجارب خويش را تكميل کند و ارائه بدهد.  
اما تلاش ها و آزمايش هايي كه تاكنون صورت گرفته زمينه ساز نگراني هاي
بسياري شده و در ميزان ارزش ها ، اخلاق  و
فقه پرسش هاي فراواني را سبب شده است. که برای مثال مي توان به موارد زير اشاره
نمود:

 

    1- شريعت اسلام پاسداري از پنج اصل كلي ،
ضروری و حیاتی  راکه عبارتند از:« حفظ دين،
نفس، عقل، نسل و مال» محور احكام و اهداف خويش قرار داده است، و هر اقدامی که هریک
از آن پنج اصل را که پایه های زندگی فردی و اجتماعی سالمی را تشکیل می دهند، مورد
تهدید قرار دهد  مشکل آفرین و فساد بر انگیز
و در نتیجه ناروا و نامشروع به شمار می آورد.

 

    دكتر فريد واصل مفتي مصر بر اين باور است كه
شبيه سازي انسان چهار اصل از آن اصول و كليات را مورد تعرض جدي قرار مي دهد. كه
عبارتند از: «نفس بشری و سیر فطري و طبيعي آفرينش انسانی، همچنین عقل و سپس دين را
مورد تهديد قرار مي دهد، زيرا كه  تنها با
عقل سالم مي توان دين را به درستی شناخت.

 

    2- شبيه سازي با اصل ، سنت و قاعده ي «زوجيت»
كه خداوند نظام هستي را بر اساس آن آفريده است در تضاد قرار دارد.

 

    « وَخَلَقْنَاكُمْ أَزْوَاجًا» النبأ: (8)

 

    ( و شما را به صورت جفت ها و همسران آفریدیم.)

 

    «سُبْحَانَ الَّذِي خَلَقَ الْأَزْوَاجَ
كُلَّهَا مِمَّا تُنْبِتُ الْأَرْضُ وَمِنْ أَنْفُسِهِمْ وَمِمَّا لَا يَعْلَمُونَ”
یس(36)

 

    (تقدس و بی آلایشی خداوندی را سزاست که همه
نر و ماده ها( و مثبت و منفی در موجودات) همه آنچه که از زمین می روید و از نفس
خود شما و از چیزهایی که نمی دانند را آفریده است.)

 

    دانش نوين سال هاست اين حقيقت را به اثبات
رسانيده كه نه تنها در بین  انسان ها  بلكه 
در میان تمامي موجودات  نر و ماده و
مثبت و منفي وجود دارد.

 

    3- شبيه سازي بنيان خانواده را كه پايه ي شكل
گيري جامعه سالم و طبیعی است نابود مي نمايد ونقش مردان را از بين مي برد .زيرا كه
دست كم از جهت نظري زنان بدون نياز به مردان 
با بهره گیری از نظریه و طرح مهندسی ژنتیک مي توانند همانند خود را به وجود
بياورند.

 

     شبيه سازي معيار هاي مقبول و طبيعي روابط
پدر و مادر و فرزندان  را متلاشي مي نمايد،
زيرا نسخه ي جديد شبيه سازي شده ممكن است دقيقاً همان پدر يا مادر باشد كه  روابط او با طرف مقابل کاملا مبهم  خواهد بود. برای مثال اگر انسان شبيه سازي شده
كودك باشد، به دليل طولاني بودن دوران كودكي انسان و عدم برخورداری از  پدر و مادر در معرض بدترين انواع بيماري هاي
جسمي و رواني قرار گیرد.

 

    4- شبيه سازي تمامي موارد تمايز و تفاوت های
فردی را كه يكي از پايه هاي آفرينش الهي در هستي است از بين مي برد. زيرا اساس
شبيه سازي انسان بر تكثير يك نفر به هر ميزان که باشد قرار دارد. در حالی که
خداوند علیم و حکیم می فرماید:

 

    «وَمِنَ النَّاسِ وَالدَّوَابِّ
وَالْأَنْعَامِ مُخْتَلِفٌ أَلْوَانُهُ كَذَلِكَ إِنَّمَا يَخْشَى اللَّهَ مِنْ
عِبَادِهِ الْعُلَمَاءُ إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ غَفُورٌ»  فاطر(28)

 

    (و همچنین در میان مردم و  جنبندگان و چهارپایان رنگ ها(و ماهیت های) متفاوتی
وجود دارند و این تنها عالمان و دانشمندانند که از خداوند هراس همراه با تعظیم  در دل دارند. به راستی خداوند صاحب عزت و مغفرت
است.)

 

    5- شبيه سازي  در واقع ايجاد تغيير در فطرت انساني و به دنبال
آن مرزشکنی و دخالت و دستکاری در  قوانين
الهي حاکم بر آفرينش انسان و تسليم شدن به شيطنت شياطين پيدا و پنهان به شمار می آید.
قرآن در مورد ابلیس می گوید:

 

    «لَعَنَهُ اللَّهُ وَقَالَ لَأَتَّخِذَنَّ
مِنْ عِبَادِكَ نَصِيبًا مَفْرُوضًا (118) وَلَأُضِلَّنَّهُمْ
وَلَأُمَنِّيَنَّهُمْ وَلَآَمُرَنَّهُمْ فَلَيُبَتِّكُنَّ آَذَانَ الْأَنْعَامِ
وَلَآَمُرَنَّهُمْ فَلَيُغَيِّرُنَّ خَلْقَ اللَّهِ وَمَنْ يَتَّخِذِ الشَّيْطَانَ
وَلِيًّا مِنْ دُونِ اللَّهِ فَقَدْ خَسِرَ خُسْرَانًا مُبِينًا.» النساء(119)

 

    (لعن و نفرین خداوند بر شیطان باد که گفت:
“من از میان بندگانت حتما سهم معینی را بر می گیرم و قطعا آنان را گمراه می
گردانم و به ایشان دستور می دهم گوش های چهار پایان را قطع کنند و آنان را به
دگرگون کردن خلق و آفرینش خداوند وادار می نمایم.” اماکسی که (هدایت ) خداوند
را کنار بگذارد و شیطان را همنشین خویش بنماید به راستی  دچار زیانی آشکار شده است.)

 

    6- شبيه سازي انسان به بازی گرفتن قوانين و
معيار هاي آفرينش الهي است، زيرا ممكن است تنها انسان هايي را با ويژگي هايي مانند:
شرارت و جنایت پیشگی و یا فريب و دغلكاري تكثير كنند و انسان هاي برخوردار از
اخلاق و مهرباني، خيرخواهي، دادگري و درستكاري به دست فراموشي سپرده شوند.

 

    7- شبيه سازي بدون تردید زمينه ساز تعصب
مردانگي در مردان و در نتيجه تكثير بيش از حد مردان، و يا زنانگي در زنان و  در پی آن تكثير بيش از حد معمول زنان مي شود،‌
و يا اینکه  قدرت ها و نژاد هاي برخوردار
از دانش و سرمايه نسل خود را به سرعت تكثير مي نمايند و رقبا و دشمنان  خود را در معرض نابودي همه جانبه قرار مي دهند.  همچنین چه ضمانتی وجود دارد كه آدمهايي مانند: هيتلر،
بوش،شارون و ديگر جنايت پیشگان از طرف هوادارانشان به سرعت تكثير نشوند و بشریت را
به خاک نیستی ننشانند.

 

    از طرف دیگر نمي توان از دانشمندان و نوابغ و
مصلحاني كه مرده اند نسخه برداري نمود، زيرا كه شبيه سازي  تنها از طریق هسته سلول هاي زنده ي شخص مورد
نظر ممكن است.

 

    8- شبيه سازي كرامت انساني را به سبب دستكاري
در ژن های حامل ویژگی های خانوادگی ، نژادی ، فطری او مورد بدترين اهانت قرار مي
دهد، كاري كه نه منفعتي را تامین و نه مضرتي را از بین می برد.

 

    9- شبيه سازي سبب در آميختن و اختلاط  نسل ونسب انسان ها مي شود، زيرا هيچ نقشی را
براي وجود روابط ميان زن و مرد باقي نمي گذارد، و شخص نسخه برداري شده را به هیچکس
نمی توان نسبت فرزندی داد.

 

    10- شبيه سازي هويت و شخصيت فردي را از بين
مي برد، زيرا از يك انسان ده ها و شايد هزاران نسخه مطابق با اصل تكثير مي شوند و
رفتار و روابط اجتماعی را دچار بحران جدی می نماید.

 

    11- ممكن است سلولی از یک انسان را به صورت
پنهانی و بدون اطلاع او بدست بياورند و همان شخص را با تمام ويژگي هاي ظاهري و
باطنیش تكثير نمايند که تنها تفاوت ميان او و نسخه هاي تكثير شده اش تفاوت زماني
است، و اين دخالت در خصوصي ترين و حساس ترين امور شخصي بوده و مسخ هويت انساني به
شمار می آید.

 

    12- شبيه سازي تمامي معيارهاي دانش جرم شناسي
را از بين مي برد، زيرا برای مثال از ميان صد نسخه تكثير شده يك انسان كه (
DNA )و اثر انگشت و چهره و قيافه آنها صد درصد همسانند، اگريكي يا چند
نفر از آنها جرمي  پنهانی را مرتكب شوند،
كداميك را بايد مجازات نمود؟!

 

    شبيه سازي حيوانات

 

    دکتر يوسف قرضاوي رئيس “اتحاد علماي
مسلمين” در اين رابطه مي گويد:

 

    شبيه سازي در جهان جانداران با مراعات شروط
زير جايز است:

 

    1- شبيه سازي حیوان مصلحتي حقيقي را براي
جامعه در پی داشته باشد، نه اينكه مصلحتي و همي را براي  گروهی خاص 
فراهم نمايد.

 

    2- مفسدت و مضرتي بزرگتر از آن مصلحت را در
پي نداشته باشد، زيرا اقداماتي را كه تاكنون مهندسين ژنتيك در زمينه ي دستكاري
ژنتيكي گياهان انجام داده اند، زيان آن به مراتب از سودش بيشتر بوده و اعتراض
بسياري از دانشمندان را بر انگيخته است.

 

    3- شبيه سازي – هرچند در دراز مدت- سبب اذيت
و آزار به خود حيوان نشود، زيرا آزار دادن حيوانات در دين خداوند ممنوع مي باشد.

 

    استفاده ي پزشكي و درمانی از شبيه سازي :

 

    قبل از هر چيز اين موضوع را بايد یاد آور شد
كه: اقدام به شبيه سازي  یکی یا هردوی زوج
هاي نابارور يعني به دنيا آوردن پسر يا دختري، از سلول بدن شوهر يا زن  جامعه و آنان را با اين مشكل را روبه رو مي كند
كه: اگر كودك پسر باشد چه نسبتي با زن دارد؟ پسر او كه نيست، زيرا از سلول و ژن
او  براي ايجادش استفاده نشده است.آيا می
توان گفت : این شوهر اوست كه از نو متولد شده.؟

 

     اگر انسان شبیه سازی شده از سلول زن شکل بگیرد
یعنی  دختر باشد چه نسبتي با مرد پيدا مي
كند؟ دختر او كه نمي تواند باشد، زیرا از سلول و ژن بدن او پدید نیامده است. آيا  این مولود جدید زن اوست كه از نو متولد شده.؟ آیا
مرد مي تواند با او روابط همسري داشته باشد؟

 

    اما شبيه سازي اعضاي انسان مانند – كليه،
قلب، ريه و دست و پا و …- اگر چنين چيزي ممكن باشد.-  براي معالجه ي بيماران اقدامی است كه دين و عقل
و مصلحت از آن به گرمی استقبال مي نمايند، مشروط به اينكه آن اعضا از انساني شبيه
سازي شده جدا نشده باشند.

 

     نگراني هاي علمي:

 

    1- شبيه سازي و دستكاري ژن های بشری ممكن است
اختلال هاي وحشتناكي را در ويژگي هاي ورارثتي موجود در ژن ها پديد بياورد و
ناهنجارها و نارسايي هاي جسمي و رواني فاجعه باري را سبب شود.

 

    2- دستكاري هاي غير طبيعي ژن ها ممكن است
پاره اي از بيماري هاي ارثي موجود در ژن ها را فعال و سبب بروز بيماري هاي خطرناكي
مانند سرطان و … بشود.

 

    3- وجود نوعي بيماري در نسخه اصلي ممكن
است  سبب نابودي تمامي  نسخه های دیگر و حتي  فاجعه هاي بشري  بزرگی را 
برای همگان سبب بشود.

 

    4- وجود نسخه هاي شبيه سازي شده فراوان زمينه
را براي تجارت انسان و تجارت اعضاي آن ها فراهم مي نمايد.

 

         پرسش هاي علمي:

 

    1- آيا شبيه سازي انسان براي استفاده از
اعضاي آن ها براي  حل مشکلات بيماران ممكن
است؟

 

    2- آيا شبيه سازي اعضاء – با توجه به تجاربي
كه در مورد سلول هاي پوستي وجود دارد- امکان دارد؟

 

    3- آيا از طريق شبيه سازي انسان مي توان
عمر  او را  ابدي و یا طولانی کرد؟

 

    4- آيا مي توان مردگان – به ويژه ثروتمندان و
دانشمندان- را از طريق منجمد نمودن سلول ها يا تمامی بدن ايشان،  شبيه سازي كرد و حيات دوباره بخشيد؟

 

    5- آيا شبيه سازي با قاعده ي رشد و تكامل
بشري كه بر پايه ي تفاوت و تباين قرار دارد، رو در رو قرار نمی گیرد ؟

 

    6- آيا شبيه سازي زمينه را براي پايان ادامه
نسل انسان از طريق طبيعي روابط زناشويي فراهم نمي كند؟ و شبيه سازي “جسمی”
جايگزين ادامه ي نسل بشري از طریق “روابط جنسی” نمي شود؟

 

    7- آيا از نظر اخلاقي و حرفه اي شيوه هاي
قابل قبولي براي شبيه سازي انسان وجود دارد؟

 

    8- آيا براي پيشگيري و معالجه ي بيمار هایی
مانند: تومور های ارثی،‌ كوري شبكيه ي چشم، صرع ،آلزایمر، دیابت و…..، شبيه سازي
مي تواند كارساز واقع شود؟

 

    آيا شبيه سازي خلق و آفرينش  موجودات زنده خواهد بود؟

 

    با توجه به آيات بنيات و كلام بدون شك و گمان
معبود علیم و حكيم به ويژه آيات زير معلوم مي شود كه «خلق  وآفرينش موجودات به ويژه موجودات زنده  و صاحب روح» خاص خداوند است: همانگونه که قرآن
به وضوح بیان می نماید:

 

    « أَلَا لَهُ الْخَلْقُ وَالْأَمْرُ
تَبَارَكَ اللَّهُ رَبُّ الْعَالَمِينَ»(الأعراف:)54

 

    (آگاه باشید که آفرینش و امر خاص  خداوند است، 
جاویدان و مصدر خیر فراوان خداوندی است 
که پروردگار جهانیان است.)

 

    « أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِي حَاجَّ
إِبْرَاهِيمَ فِي رَبِّهِ أَنْ آَتَاهُ اللَّهُ الْمُلْكَ إِذْ قَالَ إِبْرَاهِيمُ
رَبِّيَ الَّذِي يُحْيِي وَيُمِيتُ قَالَ أَنَا أُحْيِي وَأُمِيتُ) البقره: 258

 

    (آیا باخبری از (نمرود) کسی  که(درباره وحدانیت و الوهیت ) پروردگارش با
ابراهیم راه مجادله و ستیز را در پیش گرفت، زیراکه خداوند او را فرمانروایی داده
بود. هنگامی که ابراهیم گفت: خداوند من کسی است که زنده می کند و می میراند. (نمرود)
گفت: من نیز (باعفو و کشتن) زنده می کنم و می میرانم.)

 

    « يَا أَيُّهَا النَّاسُ ضُرِبَ مَثَلٌ
فَاسْتَمِعُوا لَهُ إِنَّ الَّذِينَ تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ لَنْ يَخْلُقُوا
ذُبَابًا وَلَوِ اجْتَمَعُوا لَهُ وَإِنْ يَسْلُبْهُمُ الذُّبَابُ شَيْئًا لَا
يَسْتَنْقِذُوهُ مِنْهُ ضَعُفَ الطَّالِبُ وَالْمَطْلُوبُ الحج: (73)        »

 

    (ای مردم مثلی هست که (خوب است)بدان گوش فرا
دهید، غیر از خداوند آن کسانی را که به کمک می طلبید هیچگاه نخواهند توانست مگسی
را بیافرینند. اگر چه همه آنها دست به یکی کنند. حتی اگر مگسی چیزی را از آنها
برباید نمی توانند آن را از او بازپس بگیرند. هم درخواست کننده و هم در خواست
شونده هردو ناتوانند.)

 

    ( اللَّهُ الَّذِي خَلَقَكُمْ ثُمَّ
رَزَقَكُمْ ثُمَّ يُمِيتُكُمْ ثُمَّ يُحْيِيكُمْ هَلْ مِنْ شُرَكَائِكُمْ مَنْ
يَفْعَلُ مِنْ ذَلِكُمْ مِنْ شَيْءٍ سُبْحَانَهُ وَتَعَالَى عَمَّا يُشْرِكُونَ ) الروم(40)

 

    (خداوند ذاتی است که شما را آفریده و سپس روزیتان
را رسانیده بعد شما را می میراند و بار دیگر زنده تان می کند. آیا در میان کسانی
که آنها را با او شریک می کنید کسی هست که چیزی از اینها را انجام بدهد.؟ خداوند
پاکتر و برتر از آن است که شریکی را(در آفریدن ، روزی دادن و میراندن) برایش قایل
شوند.)

 

    لازم به یاد آوری است که موجودات زنده در
سلول ها، ژن هاو تخمك و … جزو مخلوقات خداوند می باشند، و انسان هيچگونه نقشي در
پیدایش و آفرينش آن ها  نداشته وندارد، و
كار او روا و یا ناروا تنها تغيير و دستكاري در آنهاست.

 

    والله یقول الحق و هو یهدی السبیل

 

   منبع : سایت  عبدالعزیز سلیمی    2/5/86

    منابع:

    1-                  الإستنساخ:      دكتر عصام البشير عضو اتحاد علما

 

    2-                  رو’ية اسلامية لعلم الهندسة
الوراثية     دكتر عارف علي.

 

    3-                  الإستنساخ البشري في ضوء
القواعد الشرعية     دكتر محمد رأفت عثمان.

 

    4-                  الإستنساخ البشري و
تداعياته     دكتر يوسف قرضاوي ریيس اتحاد
علما.

 

    5-                  نشريه ى سلامت     مقاله: شبيه سازي:  راه رفتن بر لبه تيغز

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پاسخ دادن معادله امنیتی الزامی است . *

تلگرام نوگرا »»» مطالب سایت + عکس + کلیپ + نوشته های کوتاه متنوع + با ما همراه باشید . eslahe@

قالب وردپرس