محورهاي فقه دعوت علامه ابو الحسن ندوي
محورهاي فقه دعوت علامه ابو الحسن ندوي
دكتر يوسف قرضاوي
فقه دعوت علامه ابي الحسن ندوي بر محور هاي استوار و از بيست پيام تشكيل شده است ؛از آنها سخن گفته و به آنها استناد و بر آنها اعتماد كرده است كه به طور خلاصه آن را بيان خواهيم كرد .
1-محور اول و نخستين آن :تعميق ايمان به خداوند تعالي و يگانه و سبحان به عنوان رب و خالق و اله ،و يقين پيدا كردن به آخرت به عنوان جايگاه پاداش ثواب و عقاب در روياروي با ماديگرايان و طغيانگري كه بودن الهي را براي تدبير و حكمت هستي انكار مي كنند و انكار اين كه در انسان روحي وجود دارد كه از خدا در وي دميده شده است و وراء اين دنيا آخرتي وجود دارد .
2-برتري وحي بر عقل :ارزش وحي به عنوان منبع پاكي كه حقايق و احكام دين يعني عقائد شريعت و اخلاق از آن گرفته شده در حالي كه اعتبار نور نبوت بهتر از نور عقل است .
3-محور سوم :پيوند عميق با قرآن كريم به اعتبار كتابي جاوداني و دستور اسلام و ستون شريعت و منشأعقيده و اساس دين .
4-محور چهارم :ارتباط دائمي با سنت و حديث شريف و سيره ي معطر نبوي به اعتبار اين كه سنت مبين و شارح دقيق تطبيق عملي قرآن است .
5-محور پنجم :شعله ور كردن آتش ربويت در پيچ و خمهاي زندگي مسلمانان و برتري فطري نفخ روح بر آن مشت خاكي و گل سياه و ارائه اين بخش اساسي در زندگي اسلامي كه شيخ آن را «ربانيه لا رهبانيه »ناميد .
6-محور ششم :شيخ ندوي تمام سعي و كوشش خود را در «سازندگي نه نابودي »و در وحدت نه تفرقه »به كار گرفت و من اينجا وي را به امام حسن البناء.«رحمه »تشبيه مي كنم كه بر موضوعي كه شعارش سازندگي نه نابودي و وحدت نه تفرقه و نزديكي نه دوري بود ،علاقه داشت و براي اين اصل طلاي و ماندگار همكاري در موارد مورد اتفاق و پذيرش عذر يكديگر در مواردي كه با هم اختلاف داريم را ملاك عمل خود قرار داد .
7-محور هفتم :زنده كردن روح جهاد في سبيل الله و بسيج كردن نيروي نفساني امت براي دفاع از هويت و هستي و بر افروختن جوش و خروش حماسي دين در اعلاي امتي كه دشمنان نيروي خود را براي سركوب مخالفت با روح قهرماني و دشمن ستيزي و ذلت و خواري نفس –كه به دنيا علاقه دارد و از مرگ گريزان است –آنان به كار مي گيرند .
8-محور هشتم :زنده نگه داشتن تاريخ –بخصوص تاريخ اسلامي –براي بيداري امت از خطا ها و لغزشها .تاريخ حافظه و گنجينه ي پندها و مخزن قهرمانان امت اسلام است.
9-محور نهم:نقد جاهليت جديد كه در تفكر غرب و تمدن مادي معاصر نمود پيدا مي كند .
10-محور دهم :نقد آنچه در جهان عرب و تمام دنيا براي اعلان تفكر نژاد پرستي و زنده كردن تعصبات جاهلانه شايع است .
11-محوريازدهم : تأكيد بر عقيده ي ختم نبوت و مقاومت در برابر فتنه ي قاد ياني ها .
12-محور دوازدهم :پايداري در برابر جمود فكري كه خطر آن بين اعراب و عموم مسلمين و خصوصاً روشنفكران دچار بحران شديدي شده است .
13-محور سيزدهم :پافشاري بر نقش امت مسلمان در هدايت بشري گواه بر امت ها و قيام براي پرستش خدا و اعتقاد به يگانگي وي در زمين مي باشد ؛همانگونه كه رسول اكرم «ص»در روز بدر به آن اشاره نمود : «پروردگارا اگر اين جمعيت نابود شود در زمين عبادت نخواهي شد ».
14-محور چهاردهم :بيان برتري نسلي نمونه و اوليه ي اين امت يعني نسل صحابه «رضي الله عنهم »مي باشد نيك ترين مردم از جهت قلب دورانديش ترين آنها از جهت علم و كمياب ترين آنها از جهت بي همتاي .
15-محور پانزدهم :توجه به وضع فلسطين و آزاد سازي آن .
16-محور شانزدهم :توجه به تربيت اسلامي آزاد و متنوعي كه فلسفه اش از غرب و شرق گرفته نشده است بلكه از نظر عقيده ،شريعت،ارزش و اخلاق فلسفه اش از اسلام سرچشمه گرفته شده است و در اين صورت آلت و ابزارش را در چهار چوب اصول مورد نظرش از هر كجا كه بخواهد مي گيرد زيرا «دانش و حكمت گمشده ي مؤمن است و هر كجا آن را بيابد شايسته ترين مردم نسبت به آنها است ».
17-محور هفدهم :توجه به كودكان و نوجوانان و تأليف براي آنان با اين امتياز كه مردان فردا و سازندگان تاريخ امت هستند .
18-محور هيجدهم :رفتار و كردار پايدار و خستگي ناپذير براي بسيج عالمان و داعيان رباني كه در معرفت و شناخت اسلام و نظريات مدرنيسم و نوگرا با شوق و تعصب ايماني و اخلاق رباني به نقطه نظر يگانه اي نائل مي شوند .
19-محور نوزدهم :رهبري و هدايت بيداري اسلامي كه جهان اسلام و مسلمانان در هر مكاني و حتي خارج جهان اسلام شاهد آن هستند .
20-محور بيستم :كه آخرين و تكميل كننده محورها است دعوت غير مسلمين به اسلام است كه تكميل كننده ي وظيفه و تكليف امت در دوران اول مي باشد .
وي بر اين عقيده بود كه برتري امّت اسلامي بر ديگر امت ها در تحقق وظيفه « دعوت به سوي خدا » است اينكه امروزه بشر _ علي رغم دستيابي به علم دنيوي و پيشرفت كنولوژي _ بيشتر به رسالت اسلام نيازمند است ، مانند احتياج تشنه به آب و بيمار به شفاست ، و امّت اسلامي همان امّتي است كه به تنهايي درمان همه ي دردها و راه حل مبارزه با همه مشكلات را دارا مي باشد .
—————————————————
منبع : ابوالحسن ندوي و دعوت اسلامي
مولف : دكتر يوسف قرضاوي
مترجم : عثمان رادپي
انتشارات : نشر احسان
