دعوت و داعی

راهبردهای روانشناختی تبلیغ

تبلیغراهبردهای روانشناختی تبلیغ

دکتر عبدالعظیم کریمی

خلاصه ای  از کتاب راهبردهای روانشناختی تبلیغ با مخاطب جوان – دکتر عبدالعظیم کریمی-  سال انتشار : ۱۳۸۲- خلاصه نویسی: سعید سلمانی- مفهوم شناسی تبلیغ: تبلیغ قدیم: در تبلیغات قدیم به آماده ساختن مخاطب برای پذیرش با برانگیختن احساسات و عواطف برای پذیرش اندیشه، سلیقه، روش، کالای مادی به شیوه تلقینی بود.

 

تبلیغ جدید:

 در تبلیغ جدید، تبلیغ فراتر از ارتباط یک سویه و تلقینی و مورد بحث در حوزه های فناوری، ارتباطات، روانشناسی، جامعه شناسی، مردم شناسی و… است.

* وجه مشترک دو تعریف فوق را  می توان در این جمله خلاصه کرد که هر دو اشاره به فن تحت تاثیرقرار دادن رفتار و نگرش مخاطب از طریق دستکاری  در تصورات و بازنمود آنها نمود.

 

انواع تبلیغ:

آگاهی بخش: تبلیغ آگاهی بخش دارای ویژگی تعامل با دو قطب سیال گوینده و شنونده و عدم نگاه مبلغ به فراتر بودن از مخاطب می باشد.

 

تحریف گر:

نسخه پیچی همگانی و دیکته ای و تصور شی گونه و کلیشه ای مبلغ نسبت به مخاطب ویژگی بارز این نوع تبلیغ است.

 

عوامل مداخله گر در تبلیغ: در تبلیغ عوامل زیر دخالت مستقیم و غیرمستقیم دارند.

چه کسی:  پایگاه و منزلت و شان اجتماعی گوینده

چه چیزی را: محتوا، ماهیت، جذابیت و کارکرد موضوع

به چه کسی: نوع مخاطب از نظر سن، جنس، طبقه اجتماعی و فرهنگ

از چه طریقی: روش تبلیغ، رسانه و ابزار انتقال، رهیافت های درونی و بیرونی، روش مستقیم و غیرمستقیم

در چه موقعیتی: وضعیت روحی و روانی، شرایط عاطفی و احساسی مخاطب، فضای میدانی ذهن و عین

 

 

عناصر تبلیغ:

مخاطب شناسی: شناخت ویژگی های دوره نوجوانی(۱۱ تا۲۰سالگی) در موارد زیر خلاصه می گردد:

* این دوره، دوره انقلاب های هورمونی، عقلانی، عاطفی و ارزشی- اخلاقی است.

* در این دوره باید به هویت جوانی توجه کرد: عناصر تشکیل دهنده هویت نوجوانی شامل تضادورزی، نفی، همسان سازی و تعهد است. عوامل شکل گیری هویت تقابل، سردرگمی در هویت یابی و هویت کسب شده است. در این دوره نوجوان احساسات ناگواری مثل بیگانگی از خود / احساس ناخود بودن، احساس غیرانسانی بودن و احساس بی هویتی است.

* از برخی نیازهای تربیتی دوره نوجوانی می توان به نیاز به انتخاب هدف های واقعی ، قابل وصول اما متعالی، نیاز به تعادل هیجانی و عاطفی مخصوصا تعادل بین عواطف و عقل، آموختن چگونگی گسترش احترام به اشخاص دیگر و… اشاره کرد.

* برخی چالش های نوجوانی شامل این موارد است: روحیه مبارزه جویی و عدالتخواهی، خشم و کینه ورزی بی دلیل و علت، شهرت طلبی و تمایل به محبوبی، انطباق با بزرگسالان، اعتدال و نسبیت گرایی، شوخ طبعی و بذله گویی، استهزای دیگران، دوستی و علاقه افراطی و…

 

روش شناسی:

مراحل تبلیغ: اولین مرحله تبلیغ آماده سازی است که شامل آماده سازی جسمی، روانی، عاطفی، عقلانی مخاطب است.

مرحله دوم ارائه پیام است. علاوه بر آمادگی لازم است رغبت انگیزی و پذیرش عاطفی و ظرفیت ادراکی را بوجود آوریم.

مراحل بعد شامل همخوانی و ارتباط معنی دار با پیام، یگانگی یا درون سازی، کاربرد و تعمیم به موقعیت های جدید است.

 

نیازشناسی:

 این مبحث بحثی مهم در تبلیغ است . در حدیثی داریم: "ان القلوب شوه و اقبالا و ادبارا " قطعا برای دل ها میل و اقبال و انزجاری است بنابراین سعی کنید دل ها را از ناحیه میل و رغبت به دست آوری.

 

موقعیت شناسی:

نکات و گزاره های موقعیت شناسی شامل موارد زیر است:

نیازمند به محرک ها و مشوق ها برای نیکی/ تبیین معنای زندگی و لذت زیستن در جوان/ تقویت هنر عشق ورزی و دوست داشتن/ شبیه سازی دوره نوجوانی برای بزرگسالان/تفاوت بین مراقبت و دخالت/ موعظه هم در گفتار و هم در سیرت/ شیوه غیرمستقیم برای کشف پیام توسط مخاطب / ارائه صورت شیوه های جذاب و قابل لمس / عدم نگاه موعظه گری / عدم احاطه علمی = تکذیب / ایجاد تشنگی در مخاطب برای پذیرش / تکرار و تراکم نه / سوار کردن تبلیغ بر تمایلات فطری / تبلیغ برخاسته از نیاز اصلی / عدم هدف تراشی و هدف سازی بیرونی و تحمیلی / عدم خودمیان بینی شناختی / توجه به خواست و نیاز و جهت دهی به آن / هنر شنیدن و مهارت گوش دادن برای مبلغ/ کمک به ایجاد تصویر مثبت جوان از خود /نگاه غیر از مواضع دولتی و رسمی به تبلیغ / عدم پیش داوری و تفسیر و تاویل یکجانبه / عدم استفاده از مطالبی که مخاطب به آن حساسیت دارد / توجه مخاطب به مبلغ بعنوان مرحع و منبع مورداتکا و اطمینان / سبب شناسی و ریشه یابی مسائل قبل از تبلیغ / تفاوت نوع جواب ها با توجه به مخاطب / تزریق امید به آینده در مخاطب /

توجه به بیان مطالب ::: در چه شرایطی، برای چه کسانی، با چه خصوصیاتی و با چه کیفیتی.

 

زبان شناسی و واژه گزینی:

اصولا در استفاده از زبان ما دو نوع زبان را مورد بحث قرار می دهم : الف) زبان غیرکلامی که شامل علامتها، زبان عمل، زبان اشیا و زبان حرکات و اشارات می باشند و ب) زبان کلامی که همان زبان معمول است.

 

زمان شناسی:

در اهمیت این مطلب در حدیثی داریم فرزندان شما متعلق به زمان شما نیستند بلکه باید برای زمان خود تربیت شوند.

 

پیامدشناسی

حیطه های عملیات تبلیغ:

ابعاد اقدام تبلیغ شناختی، عاطفی و رفتاری- عملی است و قلمروی حسی تبلیغ شامل : حس بینایی، حس شنوایی، حس لامسه، حس بویایی و حس چشایی می باشد.

*   *   *

بخش دوم

اصول تبلیغ در قرآن:

در این قسمت به اصول زیر اشاره گردیده است : اصل اختیار، آگاهی بر دو مسیر تضاد، اصل مسئولیت پذیری، اصل قدرت تغییر دهندگی انسان، تفاوت فردی، فطری بودن تربیت دینی، زیبایی دوستی و زیبایی نمایی،  شهود و درک قلبی

 

ویژگی های شخصیت مبلغ:

حسن خلق، تواضع و فروتنی، چهره گشاده وباز، نرمی در گفتار، صبر و بردباری، عفو و گذشت، پرهیز از خشم و خشونت، پرهیز از خودستایی، پای بندی به عهد و پیمان، پایبندی به شورا و مشورت، پرهیز از تمسخر و عیب جویی، میانه روی در رفتار، حسن استماع،     صداقت در گفتار و کردار، پرهیز از گفتار بدون عمل، آراستگی، سعه صدر و سهولت قول، سادگی در برخورد و دوری از تکلف، بدی را با نیکی پاسخ دادن، روش یادآوری و راهنمایی، بشارت و انذار

 

ملاحضات دیگر تبلیغ در قرآن:

رابطه گمراهی با کم ظرفیتی و تنگ نظری، رابطه شرح صدر با هدایت، عقل شهودی، نیک رفتاری با بدرفتاری، شاخص نیک بودن، مثبت اندیشی به دشواری ها، فرآیندگرایی و راه مداری در تبلیغ، تبلیغ و نه تحمیل

برگرفته از وبلاگ عیسی ذوقی خبوشان

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پاسخ دادن معادله امنیتی الزامی است . *

دکمه بازگشت به بالا