معماری
خانه ---> دعوت و داعی ---> منزلت و جايگاه سنّت
دعوت جمعی

منزلت و جايگاه سنّت

منزلت و جايگاه سنّت

استاد مصطفي مشهور

سنت مطهر حضرت رسول «ص»در قلوب مسلمانان منزلتي رفيع دارد و محمد «ص»اولين مجري اسلام و شارح و مفسر كتاب خدا و برنامه ريز صحيح زندگي بشر است و تشريع و قانون گذاري دومين آن بشمار مي رود و كسي كه منكر او باشد اسلامش پذيرفته نيست .همان گونه كه قرآن كريم سر منشاءتوشه ها به شمار مي رود .

سنت بيانگر گفتار و كردار حضرت رسول (ص)  ،و حيات آن حضرت و به طور كلي نمونه ي زنده و مفسر معنا و مفهوم كتاب الله است پيروي از سنت پيغمبر سبب مي شود كه در تمام امور زندگي با شعور و آگاهي كامل رفتار كنيم و هميشه زمام امور خويش را در دست بگيريم .پس اگر اكنون آنچه را كه مي گوييم و انجام مي دهيم ،تحت فرمان و اراده ي صحيح خود در آوريم پيش از آنكه در روز قيامت مورد بازخواست قرار گيريم همين امروز خود را محاسبه و مؤاخذه كرده ايم  اين توشه اي بسيار باارزش و بزرگ است پيروي از سنت منافع اجتماعي را هم به دنبال مي آورد .به عنوان مثال اختلاف طبايع افراد باعث پيدايش خواست ها و تمايلات مختلف مي گردد كه هر كس خواهان اجراي خواسته ي خويش است اگر چنين عملي اجرا گردد اختلافات و درگيري هاي فراوان ايجاد مي شود ولي دين مبين اسلام هميشه و همه جا مردم را به پيروي از نظامي واحد فرا مي خواند و خواست هايشان را با همديگر هماهنگ و نزديك گردانيده است ،اگر چه عادات و اوضاع اجتماعي و اقتصاديشان متفاوت باشد پس هر مسلمان به مانند خشتي است كه در جاي معين گذاشته مي شود تا با برادران ديگرش بناي محكم و پايدار بسازد به طوري كه هيچ گونه انحراف و كجي در آن وجود نداشته باشد .پيروي از سنت پيامبر روحيه ي اعتماد به نفس را در مسلمانان ايجاد كرده و آنان را از تقليد غربي ها بي نياز مي سازد .اين احساس سبب مي شود كه به طرف آينه ي روشن و اكتشاف و تكامل قدم بر دارند .

برخي از مسلمانان بر اين پندارند كه وقتي مي توانند بر پايه ي تمدن و ترقي شرق و غرب برسند كه اصول و قواعد اجتماعي و اقتصادي آنان را بپذيرند ولي اين تفكر موجب مي شود كه حيات اقتصادي ئ اجتماعي مسلمين به سوي خطرات بزرگي كشانده شود .

تقليد تمدن بدون تقليد و تأثير پذيري از مبادي و روح آن امكان پذير نيست ،زيرا تمدن يك شكل و يا يك كالبد ميان تهي نيست كه وقتي ظاهرش را بپذيريم ،مبادي اساسي ان در ما اثر نكند ،بلكه يك عنصر زنده و مؤثر است كه پس از قبول ظواهر آن ،روحش نيز درما نفوذ مي كند و اين حركت به قدري آرام و آهسته و مخفيانه صورت مي گيرد كه خود مان نيز بدان متوجه نمي شويم ،و اين حديث رسول معاني فوق را تأييد مي كند كه فرمود :

«هر كس خود را شبيه به قومي سازد از جمله ي آن قوم مي گردد »

بعضي ها مي پندارند كه تقليد از غرب نشانه ي تكامل و ترقي است زيرا عادت ما مسلمانان كهنه و پسمانده بوده و برخلاف آن مي باشد ،ولي حقيقت اين است كه مسلمانان از تقليد روش پيامبر «ص»و تعاليم دين كه بهترين برنامه ي زندگي و پيشرفته ترين سطح ذوق و سليقه در حيات بشري است ،فرسنگها دور مانده اند و آن تعاليم را كنار گذاشته اند و نبايد نكته اي را از نظر دور داشت و آن اينكه رسول اكرم «ص»هرگز از روي خواهش هاي نفساني سخن نمي گويد و تعاليم و گفتارش از منبع وحي و الهام سرچشمه گرفته است ،منبعي كه كمال مطلق بوده است و هيچ چيز برايش پوشيده نيست و به تمام امور،كوچك و بزرگ علم كامل دارد .

افرادي كه نسبت به اسلام خوشبين نيستند و مي گويند :مكلف ساختن مردم به تقليد از زندگي رسول اكرم«ص»در همه ي امور مخالف آزادي فردي و شخصيت انساني است اما اين يك اعتراض باطل مي باشد چرا كه آزادي حقيقي در پيروي از برنامه اي محقق مي شود كه خداوند براي ما وضع كرده است و حضرت رسول فقط آن برنامه را به طور تمام و كمال در زندگي خود پياده مي كرد پس پيروي از ايشان اطاعت از امر خداوند را در همه ي امور زندگي به ارمغان مي آورد كه آن هم به نوبه ي خود مايه ي آزادي حقيقي انسان است .

بعضي از اوامر و تعاليم حضرت پيغمبر مربوط يه امور عبادي و برخي ديگر مربوط به امور اجتماعي و مسايل زندگي و روز مره ي ما است .

اين سخن كه بر متابعت به معناي اول «مجبور »هستيم سخني سطحي و قولي و بدور از انصاف است و نشانه ي كاستن از قدر و منزلت نور نبوي است .

آيا بهتر و كاملتر از برنامه ي خداوند برنامه ي ديگري براي پيروي در امور زندگي وجود دارد ؟

كساني كه در سنت شك و ترديد مي افكنند افراد پست و فرو مايه اي هستند زيرا وعده ي خداوند به حفظ قرآن كريم و سنت رسول را كه شارح و مفسر قرآن نيز مي باشد با استهزاءمي گيرند .

از آنچه گذشت نتيجه مي گيريم كه بر هر مسلمان واجب است به دين و سنت پيامبرش افتخار نموده و در رد تهمت ها نه تنها موضعي دفاعي داشته باشد بلكه يقين كند كه بر دين حق بوده و سنت رسوا الله «ص » بهترين برنامه ي زندگي است .

از طرف ديگر نبايد فراموش كنيم كه توجه ما به سنت همانند توجهمان به فرايض باشد ،از سنت قضاياي كلي نسازيم كه تمسك و عدم تمسك به آن موجب تفرقه ميان ما گردد بلكه بايد بدانيم كه بر همه ي ما واجب است كه بدان عمل نموده و همديگر را به پيروي از آن فرا خوانيم بدون اينكه هر يك متهم به فسق و فجور شده و متفرق شويم .

در اين رابطه داستان شهيد حسن البناء«رح»را ذكر مي كنيم كه در يكي از سفرهاي دعوت الي اله در دهكده اي اتفاق افتاده بود .اهل آبادي به دو فرقه تقسيم شده بودند و نزديك بود كه جنگ مسلحانه اي در گيرد امام از موضوع پرسيد ،گفتند علت اين امر اختلاف در كيفيت اذان و خواندن نماز و سلام گفتن به رسول اله «ص »به شيوه ي خاصي است كه بعضي موافق و برخي ديگر مخالفند امام فرمود اذان نگوييد و بي اذان نماز بگذاريد .اهل دهكده با تعجب گفتند غير ممكن است كه بدون اذان نماز بگزاريم ،باز فرمود اذان گفتن در نماز سنت است و اتحاد و همبستگي شما «فرض و لازم است »،پس در صورتي كه سنت سبب ابطال و از بين رفتن فرض گردد بايد كه آن را ترك كنيم .سرانجام همه ي اهالي به اشتباه خود پي بردند و از اختلافشان دست بر داشتند .بر ماست كه از سنت نبوي سرمشق هاي مفيد و توشه هاي فراوان بر گيريم و به جاي اينكه نو آورندگاني در دين باشيم از سنت حضرت رسول «ص»متابعت و پيروي نماييم » .

————————————————-

منبع : توشه را

مؤلف : استاد مصطفي مشهور

مترجم ك نعمت الله شهراني

انتشارات : نشر احسان

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پاسخ دادن معادله امنیتی الزامی است . *

تلگرام نوگرا »»» مطالب سایت + عکس + کلیپ + نوشته های کوتاه متنوع + با ما همراه باشید . eslahe@

قالب وردپرس