معماری
خانه ---> زندگی نامه ---> مختصری درباره محمد بن عبدالوهاب

مختصری درباره محمد بن عبدالوهاب

مختصری درباره امام مجدد محمد بن عبدالوهاب

محمد بن عبدالوهاب در حدود سال 1111/1700 در بطن صحرای عربستان در منطقه ای که به نجد موسوم است ، زاده شد . اين مصلح پيرايشگر آتشی برافروخت که شعله های آن در مدتی اندک تا اقصی نقاط جهان اسلام را به کام خود گرفت و با ستردن زنگار عطلت و کاهلی از ان شوق بازگشت به روزگار سلف را در ان برانگيخت .وی به عنوان مصلح دينی پرچمدار آزادی و خطيب نه تنها پيروز برآمد و مقام و رفعتی بلامنازع يافت بلکه در تمام اين زمينه ها نيز اثری عميق و ماندگار از شخصيت پيشتاز خود بر جای گذاشت .در ميان معاصران او در عربستان هيچ کس نبود که بر منبر و برسکوی وعظ با همان شور و فصاحتی که همواره از آن برخوردار بود بنکوهد و آرام کند اقامه دعوا کند و بر انگيزد و موعظه کند وبه حرکت در آورد.
اين شيخ در مدينه تحصيل کرد، سپس راه سفر در پيش گرفت وتا ايران آمد و سرانجام در موطن خود در نجد ماندگار شد. از جمله اساتيد او شيخ عبدالله ابن ابراهيم نجدی، شيخ محمد حيات سندی و شيخ محمد مجموعی شهرت بيشتری دارند، علاقه به مطالعه و تمايلات دينی شديد از ايام کودکی در وی مشهود بود و از همين رو حتی از همان ابتدای زندگيش به علم وتقوی شهره گرديد. در دوران تحصيلش عميقا به قرآن وسنت علاقه يافت و از همان ايام مصمم شد تا از هيچ تلاشی برای بازبردن مردمش به مجد و عظمت نخستين اسلام فروگذار نکند . برای وصول به اين هدف شمال و جنوب عربستان را زير پا گذاشت و شعار بازگشت به اسلام را تبليغ کرد. خطابه های او که به صراحت وصدق و صفا ممتاز بود در هر جا که او پا می گذاشت روح و عزمی تازه می دميد و از همين رو در ميان مردمی که فريب و ريا به جان آمده بودند چونان پيامی حيات بخش به گوش جان نيوشيده می شد. وی ايشان را دعوت می کرد تا از هر کاری که با روح اسلام مخلفت دارد اجتناب کنند.
پس از چندی برای وی مسلم شد که صرف اقناع بدون استمداد از قدرت سياسی ممکن است در فرد موثر واقع شود اما مشکل بتوان بدون برخورداری از حمايت يک نيروی سياسی صرفا از اين طريق تحولی اساسی در ميان ملت پديد آورد و لذا بر آن شد تا طوايف و قبايل مختلف عرب را تحت لوای واحدی متحد سازد و برای نيل به اين مقصود از طريق عثمان بن حمد بن معمر امير عيينه دست به کار شد . امير در آغاز دعوت شيخ را پذيرفت اما بعدا بر اين قرار نماند. شيخ به ناچار عيينه را ترک کرد و به درعيه رفت و در آنجا علی رغم مخالفتهای علمای جاهل ،دعوت خويش را ادامه داد و عاقبت نه تنها توانست مردم را به حرکت خويش بگرواند بلکه همراهی و همدلی محمد بن مسعود ، رئيس طايفه بزرگ و قدرتمند سعود و قدرتمندترين روسای قبايل سراسر نجد را نيز جلب کرد. و اين امر به ميزان قابل ملاحظه ای بر حيثيت معنوی و قدرت مادی شيخ افزود.
به تدريج عربهای سراسر عربستان طعم اتحاد سياسی – مذهبی مشابه آنچه پيغمبر بديشان ارزانی داشته بود ، می چشيدند.بعد از وفات وی در سال 1201/1787 شاگردش مسعود بن عبدالعزيز نشان داد که خلف صالح اوست . دولت وهابی جديد سواد عين خلافت مکه در صدر اسلام بود. با اقتدار اين دولت جديد تحولی عظيم در ترکيب و ترتيب سياسی و اداری اين کشور به بار آمد. مسعود بن عبدالعزيز با آنکه قدرت نظامی فراوانی داشت ، همواره خود را در مقابل مردم مسئول می دانست و هيچ گاه به آزادی های مشروع اتباع خود تجاوز نکرد. حکومت او علی رغم سخت گيری اش ، کارامد و عادلانه بود . قضات وهابی صالح وراست کردار بودند. در سايه اين حکومت راهزنی و غارت از يادها رفت و صلح و آرامشی همه گير برقرار شد.
مسعود بن عبدالعزيز که نجد را از نظر سياسی يکپارچه کرده بود ، اکنون بر اين امر خطير کمر همت بسته بود که دين اسلام را از تمامی انچه غير اسلامی است و طی قرون اخير به تدريج به درون آن خليده و ساخت آنرا آلوده است بپيرايد . از اين رو مبارزهایی برای ستردن همه امور خرافی و موهوم پرستانه ای که ضروريات دين را در خود پيچيده و از يادها برده بود آغاز گرديد. همه تلاشهای خالصانه برای بازگشتن به اسلام ناب و نيالوده بود . همه افزوده ها بعدی از برساخته های عظيم و چند پهلوی تعبير و تفسيرهای مدرسی متکلمان قرون اوليه هجری گرفته تا بدعتها و تشريفات عرفانی همچون تقديس اولياء و به عبارت مختصر همه آن اعمال و افعالی که جواز صريح ومنصوص اسلامی ندارد ، تقبيح وتخطئه گرديدند و عامه مردم به ترک اين گونه اعمال و افعال ترغيب شدند. يکتاپرستی قاطعانه پيامبر اسلام با همان صلابت و سادگی سازش ناپذير تبليغ شد و قرآن وسنت به عنوان تنها هادی عمل انسان پذيرفته شدند….

بسياری از منتقدان محمد بن عبدالوهاب جنبشی را که او پديد اورد به عنوان حرکتی واپسگرايانه محکوم می کنند. اما اين تهمتی مطلقآ بی اساس است . محمد بن عبدالوهاب عزم خود را بر اين جزم کرده بود که مردمش را به اسلام واقعی باز گرداند . و از همين رو کوشيد تا زندگی مسلمانان را از همه بدعتها پاک کند و برای اين پيرايش ، جهادی بر ضد اين بدعتها اعلام کرد. احساسی که او بيان کننده آن بود٬ در پی تخريب هر آنچه پيش روی او بود نبود ؛بلکه احساس نارضايتی معقولی نسبت به آيينها و اموری بود که چهره واقعی دين را مشوه کرده بودند. او می خواست دانه را از پوشال و گندم را از کاه جدا کند و اين کار با هوشياری و شهامتی قابل تحسين به انجام رساند …..

اين جنبش به مصلحان بعد از محمد بن عبدالوهاب آموخت که برای احياء اسلام نبايد صرفا بر راه حلهای دست دوم و قرارداهای بی اثر تکيه کرد … تلاش در جهت طفره رفتن از قبول اهداف و اشکال مرتبط با اسلام و پذيرفتن اهداف سازمانهای اجتمايي غير اسلامی (و اغلب ضد اسلامی ) نه احياء بلکه افساد فرهنگی اسلام است…..

واقع مطلب اين است که مبادی پيرايشگرانه اين جريان احيای اسلامی با برنامه سنجيده ای برای آموزش عمومی و واکنش بر ضد تقليد (يا متابعت علی العمياء) همراه گرديدو بر توسعه دامنه جواز استنباط فردی راه برد.….بدين ترتيب به برکت مساعی محمد بن عبدالوهاب ، نگاه و نگرش منتقدانه ای در ميان علماء و محققان مسلمان رواج يافت ، از آن پس ايشان هيچ چيزی را که از گذشته بديشان رسيده بود، بدون آزمون صدق و اعتبار آن بر اساس قرآن و سنت ، نمی پذيرفتند….

از خداوند می خواهيم که ايشان و هر آنکه را که در دين الله مجاهدت می کند رضوان و رضايت خود نسيب بدارد ، باشد که دامان اسلام هماره مصلح خيز و مصلح پرور باشد.

———————–

منبع : سلف صالح

۲ نظر:

  1. ناشناس

    هر كسي كه توانايي خواندن ونوشتن را داشته باشد متوجه ميشود كه اينمتن يك مدح است نه سرگذشت يا زندگي نامه.
    خواهش ميكنم عنوان سرگذشت را برداريد و يا از منابع معتبر اخذ كنيد كه بي طرفانه باشد.امروزه ديگر گوشي براي استماع اين سخنان وجود ندارد.
    باز هم ممنون از زحماتتان.

  2. ناشناس

    سلام عليكم
    از سايت فخيم نوگرا بعيد است كه محمدبن عبدالوهاب را در كنار اصلاحگران بزرگي مثل مرحوم عبده يا غزالي بنشاند.به تاريخ نجد ملاحظه كنيد تا متوجه جنايات اين مصلح مجد و خونريزيهاي او بشويد:
    _اعتماد السلطنه در ذيل حوادث سال 1217 – كه صحيح آن همان سال 1216 و روز غدير سال مزبور است – مى‏نويسد: هم در اين سال، عبدالعزيز نامى از مشايخ نجد، كه پيرو طريقه وهابى بود و داعى اين طايفه مى‏بود، در درعيه قلعه‏اى محكم بساخت و چند بار به حرمين شريفين – زادهما الله شرفا و تعظيما – و به نجف اشرف آمده، به غارت پرداخت. و از آن جا كه پسرش نيز در عيد غدير در آخر سال گذشته به كربلاى معلا تاخته و چندين هزار از نفوس زكيه و جمعى كثير از علما و سادات و فضلا و عرفا و محققين را در ظرف هفت‏ساعت‏شربت‏شهادت چشانيده، كه از آن جمله عارف كامل و عالم فاضل ملاعبدالصمد همدانى صاحب بحرالمعارف بود كه چهل و چهار سال در آن ارض خلد نشان مجاور و به رياضت اشتغال داشت. خلاصه بعد از سفك دماء، آن قوم شقاوت انتماء به اوطان خود بازگشتند و اين خبر مسموع ملازمان حضرت خاقان كشورستادن گرديده اسماعيل بيگ بيات را نزد سليمان پاشا، والى بغداد، فرستادند و امر فرمودند كه به طرد اين جماعت پردازد. سليمان پاشا قبول كرده، ولى چندى نگذشت كه درگذشت و اين امر بر عهده تاخير ماند، ولى شخصى از عجم، عبدالعزيز را به راه عدم روانه نمود. تاريخ منتظم ناصرى، ج 3، ص 1465 – 1466. به نوشته استاد مدرسى، كاملترين اطلاعات در باره حملات وهابيها به كربلا در كتاب الدر المكنون فى مآثر الماضية من القرون، اثر ياسين بن خيرالله خطيب عمرى، كه دو نسخه خطى آن در موزه بريتانيا (ش 312 و 313) موجود است، آمده است. به نوشته استاد مدرسى، نجديان در اين حمله – در سال 1216 – روضه مقدس حسينى را ويران ساختند و همه نفايس درون حرم و خزانه را به غارت بردند و زايران حائر شريف و اهالى كربلا را قتل عام نمودند. شمار كشتگان اين واقعه پنج هزار تن بوده است. بنگريد: روابط ايران با حكومت مستقل نجد، ص 105._
    ريختن خون اهل قبله چه شيعه چه سني گناه نابخشودني و ادامه بدعت تكفيري خوارج صدر اسلام است.زرقاوي و بن لادن و ظواهري محصول اين مكتبند
    جمعی از علما و دانشمندان اهل سنت که در رد فرقه وهابیت کتاب نوشته اند

    1 – الاصول الاربعه فى ترديد الوهابيه: الخواجه السرهندى.
    2 – اظهار العقوق ممن منع التوسل بالنبى والولى الصدوق:
    الشيخ المشرفى المالكى الجزائرى.
    3 – الاقوال المرضيه فى الرد على الوهابيه: محمد عطااللّه.
    4 – الانتصار للاولياء الابرار: الشيخ طاهر سنبل الحنفى.
    5 – الاوراق البغداديه فى الحوادث النجديه: الشيخ ابراهيم الراوى.
    6 – البراهين الساطعه: الشيخ سلامه العزامى.
    7 – البصائر لمنكرى التوسل: الشيخ حمد اللّه الداجوى.
    8 – تاريخ آل سعود: ناصر السعيد.
    9 – تجريد سيف الجهاد لمدعى الاجتهاد: الشيخ عبداللّه بن عبد اللطيف الشافعى.
    10 – تحريض الاغبياء على الاستغاثه بالانبياء والاولياء: الشيخ عبداللّه بن ابراهيم ميرغينى.
    11 – تهكم المقلدين بمن ادعى تجديد الدين: الشيخ المحقق محمد بن عبد الرحمن الحنبلى.
    12 – التوسل بالنبى وبالصالحين: ابو حامد بن مرزوق.
    13 – جلال الحق فى كشف احوال شرار الخلق: الشيخ ابراهيم حلمى.
    14 – الحقائق الاسلاميه فى الرد على المزاعم الوهابيه بادله الكتاب والسنه النبويه: مالك داود.
    15 – خلاصه الكلام فى امراء البلد الحرام: السيد احمد بن زينى دحلان مفتى مكه.
    16 – الدرر السنيه فى الرد على الوهابيه: السيد احمد بن زينى دحلان.
    17 – رد على محمد بن عبد الوهاب: الشيخ اسماعيل التميمى المالكى التونسى.
    18 – الرد على الوهابيه: الفقيه الحنبلى عبد المحسن الاشيقرى.
    19 -رد على الوهابيه: الشيخ ابراهيم بن عبد القادر الرياحى التونسى المالكى.
    20 – رسائل فى الرد على الوهابيه: وهى رسائل كثيره يصعب احصاوها، وفى طليعتها رسائل المعاصرين لمحمد بن عبد الوهاب وبالخصوص ما كتبه فقهاء الحنابله فى الرد عليه. وقد ورد الكثير من هذه الرسائل فى كتاب: (التوسل بالنبى وبالصالحين) لابى حامد مرزوق، وكتاب (الدرر السنيه فى الرد على الوهابيه) لاحمد بن زينى دحلان، وكتاب (علماء المسلمين والوهابيون) للاستاذ حسين حلمى ايشيق.
    21 – سعاده الدارين فى الرد على الفرقتين الوهابيه ومقلده الظاهريه: الشيخ ابراهيم بن عثمان السمنودى المصرى.
    22 – السيف الباتر لعنق المنكر على الاكابر: ابو حامد مرزوق.
    23 – سيف الجبار المسلول على اعداء الابرار: شاه فضل رسول القادرى.
    24 – صلح الاخوان فى الرد على من قال بالشرك والكفران:
    الشيخ داود بن سليمان البغدادى.
    25 – الصواعق الالهيه فى الرد على الوهابيه: الشيخ سليمان بن عبد الوهاب شقيق محمد بن عبد الوهاب.
    26 – فتنه الوهابيه: احمد بن زينى دحلان.
    27 – الفجر الصادق: الشيخ جميل صدقى الزهاوى.
    28 – فصل الخطاب فى الرد على محمد بن عبد الوهاب: الشيخ سليمان بن عبد الوهاب شقيق محمد بن عبد الوهاب.
    29 – كشف الارتياب فى اتباع محمد بن عبد الوهاب: السيد محسن الامين.
    30 – هذه هى الوهابيه: الشيخ محمد جواد مغنيه.
    والسلام

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پاسخ دادن معادله امنیتی الزامی است . *

تلگرام نوگرا »»» مطالب سایت + عکس + کلیپ + نوشته های کوتاه متنوع + با ما همراه باشید . eslahe@

قالب وردپرس