کورد و کردستانمطالب جدید

اجمالی از ویژگی های شخصیتی ملت کورد

اجمالی از ویژگی های شخصیتی ملت کورد
نویسنده‌: عبدالرّحمن صدیق
ترجمه‌، تألیف و اقتباس: کیومرث یوسفی

براساس یک طبقه بندی ساده انسانها چهار گروه اند

 : ۱- گروه اول : «می دانند» و می دانند که « می دانند

 » . ۲- گروه دوم : « می دانند » ولی نمی دانند که « می دانند

 » . ۳- گروه سوم : « نمی دانند » ومی دانند که « نمی دانند

 » . ۴- گروه چهارم : « نمی دانند » ونمی دانند که « نمی دانند » .

 ما کردها جزو گروه دوم هستیم ، زیرا «می دانیم» اما نمی دانیم که« می دانیم» . به همین دلیل وقتی شرق شناسی یا یک نفر خارجی در باره ی ما مطلب « مثبتی » می نویسد ذوق زده شده ودست وپای خودراگم می کنیم گوئی خود خبر نداشته ایم که دارای چنین صفات مثبت و با ارزشی هستیم . به دلیل همین حقیقت که « کرد» « می داند » اما نمی داند که « می داند » دچار سختی ها ودشواری های بی شماری شده و احساس خودکمتربینی نموده ،دیگر ملت ها را به چشم برادر بزرگترخود نگاه کرده وبه همین دلیل فرصت سوزی ها کرده وموقعیت های زیادی را از دست داده است .

ملت کرد مانند سایر ملل ساکن این کره ی خاکی در طول تاریخ فجایع زیادی را از سرگذرانده است . اما اکثر مواقع علت این فجایع رابه خود ملت کُرد نسبت می دهند نه به وضعیت و واقعیت های موضوعی ، و همین عامل ضربات درونی مهلکی را تا حد متلاشی شدن شخصیت به « فرد کُرد » وارد نموده و می نماید . این درحالی است که ( شخصیت هرانسان وجمعی عبارت است از مجموع اعمال ورفتارهایی مشخص در برابر احوال واوضاع «ذاتی » و«موضوعی » ، یا مجموع صفات ثابت ومشترکی که « افراد» هرملت وقومی باآن شناخته می شوند . ) به همین علت درست است اگر بگوئیم رفتار های آدمی نتیجه ی تأثیر متقابل خوی و سرشت انسان بامحیط زندگی اجتماعی اوست . این مسأ له نشان می دهد که اگر برای « فرد کُرد » مانند هر انسان دیگری – وضعیتی مطلوب و زمینه ای مناسب فراهم شود به سرعت مسیر کمال و پیشرفت را طی خواهد کرد .

دراینجا لازم است همانگونه که به جوانب منفی شخصیت فرد کٌرد اشاره می شود جوانب مثبت شخصیتی فردِکُرد هم مورد توجه وبحث قرار گیرد . زیرا اولین قدم درپی ریزی و بنیان نهادن شخصیت فرد کٌرد شناخت او توسط خودش می باشد . فردٍکٌرد باید بداند و به جهانیان نیز اعلام کند که کردستان گهواره ی دوم انسانیت بوده و مرکز دموگرافی جهانی کوه « جودی » واقع در کردستان می باشد » .

  وقیل یا أرض ابلعی ماءک ، ویا سماء أقلعی وغیض الماء وقضی الامر واستوت علی الجودی ». هود/۴۴ ( گفته شد که : ای زمین آب خود رافرو خور ، وای آسمان از باریدن بایست ، وآبها از میان برده شد وفرمان اجراء گردید وکاربه انجام رسید وکشتی برکوه جودی پهلو گرفت . تفاسیر «الخازن » ،« النسفی » ، « قصص الأنبیاء عبدالوهاب النجار » و دیگر منابع تأکید می کنند که منظور از « کوه جودی » کوهی است در منطقه «جزیره » واقع در کردستان شمالی . او بایستی هیچگونه محرومیت وفقر ی را قبول نکند. زیرا کردستان او « مٌبارک » است .

« قیل یا نوح إهبط بسلام منا و برکاتِ علیک وعلی أمم ممن معک»  . هود ۴۸

گفته شد : ای نوح ! ازکشتی پیاده شو « وبدان که تو و همراهانت » ازامنیت ما برخوردارید و سالم و برکنارید و برکات خدا به روی تووگروه های همراهت است . ملت ها وگروه های دیگری را از نعمت ها و خوشی ها برخوردارمی کنیم . کلمه ی « البرکه»  یعنی « خیرات »، فزونی روزی و فراوانی در اشیاء  . این مکان مبارک کردستان می باشد ، زیرا « جودی » بخشی از کردستان است ونوح علیه سلام فرمود :

« رب أنزلنی منزلاً مبارکا ً » مؤمنون / ۲۹ ( وبگو پروردگارا مرا به منزلی مبارک فرود آور وتوبهترین میزبانانی . )

کردستانی سرشار از معادن معدنی و منابع نفتی و منابع آبی و مستعد کشاورزی ، باعث ایجاد پیوندهای اجتماعی قوی شده و تأثیرات ایجابی برشخصیت «فردٍکُرد » دارد . فرد کٌرد باید نسبت به شجاعت و غیرت ملتش یقین داشته باشد ، زیرا این مسأله حقیقتی است که خداوند خود به آن اشاره می فرماید :

« قل للمخلفین من الأعراب ستٌدعون الی قوم أولی بأس شدید ، تقاتلونهم أو یسلمون » الفتح  ۱۶

به بازپس ماندگان عربهای بادیه نشین بگو : ازشما دعوت خواهد شد که به سوی قومی جنگجو و پرقدرت بیرون بروید ، با آنان پیکار می کنید تا اینکه مسلمان می شوند . ابن کثیر درباره ی « قوم أولی بأس شدید » در تفسیرالقرآن العظیم می فرماید : ( قال إبن أبی خالد عن ابیه : نزل علینا أبوهریره ، وقرأنا علیه هذه الآیه فقال هم الأکراد .)

( ابوهریره برما واردشد ،این آیه رابرایش قرائت نمودیم گفت : این قوم ، قوم کُرد هستند ، این قوم و ملت شجاع همیشه شیفته ی آزادی اند و در فکر آزادی خود و دیگرانند ، برهمین اساس یکی از مشخصه های ملت کُرد این است که دوست دارد از اخبار و احوال دنیا آگاه باشد . کُردها شیفته ی استقلال و آزادی اند بانگاهی به تاریخ گذشته متوجه خواهی شد که طوایف و قبایل و امیرنشین های زیادی داشته است و هرگز در میان ملت های فارس ،عرب وترک مستحیل و ذوب نشده است . حتی در دایره خلافت اسلامی هم ازطریق سیستم میرنشینی ( ایالات و ولایات ) بخش قابل توجهی از فرمانروائی اسلامی بوده است .

در رابطه با «آزادی » هم ، این ملت کُرد است که در راه به دست آوردن و پاسداری آزادی قربانی ها داده آنگونه که درتاریخ نمونه و مانندی برای آن متصور نیست و ‌دراین راه زیان های جبران ناپذیری بر دشمنان آزادی متحمل نموده است . زیرا فرد کُرد شاید توان تحمل فقر و گرسنگی و شداید سخت زندگی را داشته باشد ،اما هرگز اسارت و بندگی و زیردست بودن را تحمل نمی کند . به همین دلیل همیشه با حکومت های که خواسته اند آزادیش را پایمال کنند و او رابه اسارت بکشند به مقابله برخاسته است . فردِکُرد شیفته بروز استعداد و توانائی هایش بوده به همین علت با فراهم شدن زمینه مناسب و لازم خیلی زود می تواند توانائیهایش را درتمام زمینه ها بروز دهد ، به گونه ای که “کلودیوس ریچ” در یادداشت هایش می گوید : (کُردها تشنه دانش اندوزی اند و خیلی کم به خود می بالند ، این در حالی است که میزان یادگیری ایشان بسی بیشتر از ترک ها و فارس ها بوده و خیلی سریعتر مطالب را یاد می گیرند ، شجاعت و با جرأت بودن جزو صفات ثابت شخصیت کٌردها بوده تاحدی که آن را غذای روح می دانند . وفای به عهد نیز درمیان ایشان جزو اصول و ارزشهائی است که صفحات تاریخ سرشار از وفای به عهد از جانب فردِکٌرد است ،حتی با دشمنانش.

  جدای از صفت وفای به عهد ،مهمان نوازی و دستگیری فقرا و بینوایان و… نیز از صفات ممیزه شخصیتی فرد کُرد است که نقش بسزائی درانسجام جوامع کردی داشته است . عشق و علاقه به خاک و میهن و پایبندی به دین مقدس اسلام یکی دیگر از ویژگی های کلی شخصیتی فردکُرد است . درحیطه ی تاریخ شخصیت کُرد دارای صفتی ممیزه ، شاخص و قابل مشاهده می باشد . او همیشه ی تاریخ براصل ونسب مستقل خود تأکید می کند . زیرا دشمنان و حتی دوستانش بسیار تلاش کرده اند که ریشه نژادی کُرد را به فارس ها یا اعراب و گاهی اوقات حتی به جن نیز منتسب نمایند !! هرچند که نسبت دادن نسب کردها به جن نهایت دوری از اصول علمی و متد تحقیق است . از سوئی دیگر کردستان همیشه میدان جنگ و نبردهای سرنوشت ساز و تعیین کننده ی میان فارس و روم یا صفوی و عثمانی بوده . این موضوع همیشه به زیان کردها تمام شده و در واقع تلاشی بوده درجهت زدودن هویت ملی او . به همین جهت کردها تلاش زیادی را در برابراین هجوم گمراه کننده اشغالگران کردستان درجهت اثبات استقلال زبان و نژاد و ملیتش انجام داده و می دهند .

درحیطه اکولوژی نیز به علت عقب ماندگی جامعه کردی از نظر تکنولوژی ، تأثیرات منفی محیط زیست آثار زیادی بر شخصیت فردکرد برجای نهاده است . به همین دلیل « فرد کُرد » همانند محیط زیست سختش ، سریعاً ابراز دوستی نموده و با همان سرعت دشمنی می ورزد . زود خشمگین می شود و خیلی زود هم آرام می گیرد . درحیطه اجتماعی نیز وجود ارتباط محکم و منسجمی بین افراد کرد در خانواده وعشیره ، آسایش و آرامش درونی را برایش مهیا نموده است . به خصوص خانواده که در جامعه ی کردستان از نوع خانواده ی بزرگ و گسترده است و شامل پدر ، مادر ، پسران ودختران با همسرانشان و فرزندانشان ( بجز در شهرهای بزرگ ) را شامل می شود .

درهمین زمینه شخصیت زن کُرد صفات ممیزه زیادی را دارا می باشد که مشخص ترین آن استقلال شخصیتی و تلاش برای معرفی خود به جامعه و اطرافیان از طریق مشارکت در حیطه هایی از زندگی است که در جوامع همسایه قورق مردان می باشد . این امتزاج ملتزمانه زن کرد با مردان باعث شده که زن ومرد کرد با دید «همکار » به همدیگر نگاه کرده و همکاریشان درحیطه های مختلف زندگی آشکار و از شفافیت کامل برخوردار بوده به همین دلیل جامعه ی کردی از پدیده های زشت و ناپسند بین زن و مرد که در جوامع دیگر مطرح است تهی باشد .خانواده در جوامع کردی ساختار مستحکمی دارد ، تاحدی که میزان طلاق به نسبت سایر جوامع دربین ایشان بسی کمتر بوده ، در همین رابطه فردکرد احترام خاصی را برای ارتباط وپیوند های دوستانه با دیگران قایل شده و مشتاقانه در غم و شادی های دیگران شریک می شود .

درحیطه مسایل سیاسی فرد کُرد پشتوانه اجتماعی مستحکمی دارد . لذا خیلی مواقع دیدگاه های سیاسی او از طریق پیوندها و ارتباطات اجتماعیش ظهور می یابد . ارزش واحترام بیش ازحدومرز فرد کرد نسبت به رأی و نظر خود باعث شده که سازمان های سیاسی در جامعه ی کردی سخنگویان متعددی داشته و به همین دلیل به آسانی از تکثر و تعدد احزاب استقبال می کند زیرا این امر در دایره سیاست نوعی استقلال فکری برایش مهیا و فراهم می نماید .

حیطه ی اقتصادی نیز نقش مهمی درتمییز برخی از صفات شخصیتی فردی وجمعی کُرد دارد. از تولید و روشهای آن و چگونگی تقسیم تولیدات و نحوه ی بکارگیری آنها ، همه ی این موارد کردار و رفتار مشخصی را به منصه ظهور می رساند . بخش زیادی ازتولیدات در سالهای پر باران و نوع تولیدات باارزش و تقسیم عادلانه آن میان همکاران و شرکا و… پیوندهای اجتماعی مستحکمی را باعث می شوند . خلاف این موضوع پیوندهای اجتماعی را تضعیف نموده و باعث تغییر رفتار «فرد » نیز می شود . کمبود درآمد و فقر که نتیجه ی مستقیم تکیه فرد کُرد به کشاورزی متکی بر باران است و احتمال دارد که برخی سال ها بارش کم باشد تأثیرات منفی بر شخصیت فرد کرد به جای گذاشته و باعث نگرانی وتشویش درونی اوشده است.

 راه علاج این موضوع تلاش درجهت صنعتی نمودن جامعه ی کردی است ، وضعیتی که حکومت های حاکم برکردستان مسؤ ل به وجود آوردنش بوده و هستند . به گونه ای که صنایع سنگین در کردستان وجود ندارد.

ازنظر دینی نیز اگر دین در جوامع ابتدائی به منظور کم کردن فشارهای درونی ، در پاسخگویی به سؤالات مختلف انسان و رویدادهای اطرافش ایفای نقش نموده است . دین اسلام درجامعه ی کردی با مسائل اجتماعی و اقتصادی و حتی مسائل سیاسی فرد کرد درآمیخته و تأثیرخود را دارد . با  وجود تفاوت توپوگرافی مناطق مختلف کردستان و قبیله و طوایف مختلف که باعث پیدایش لهجه های گوناگون شده است ، دین اسلام اکثریت ملت کُرد را متحد نموده و در تمام حیطه های زندگی تأثیرات مثبتی بر شخصیت فرد کُرد به جای نهاده است که بیشترما با آنها آشنا هستیم .

  ۱۲ /۹/۸۴                                                                                 سنندج / یوسفی

 منابع :

۱- الشخصیه الکردیه / أنماطها السلوکیه وترکیبها الأجتماعی

–  ۲ الأسس النفسیه والأجتماعیه للقبائل الکوردیه / هاشم طه عقراوی

 ۳- پاراستنی مورکی نه ته وایه تیمان له روانگه ئیسلامه وه / عبدالرحمن صدیق . عبدالرحمن صدیق

منبع : سایت نوگرا   www.eslahe.com

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پاسخ دادن معادله امنیتی الزامی است . *

دکمه بازگشت به بالا