معماری
خانه ---> كردستان ---> تقويت ويژگي هاي جامعه مدني كردها
نویسنده: مهندس صلاح الدين عباسي كردهاي ايران كه عمدتا در غرب كشور ساكن هستند ، ويژگي هاي خاصي دارند ، اين ويژگي ها را به چند گروه عمده ، شامل ويژگي هاي مدني ، سنتي و وارداتي مي توان تقسيم كرد كه بعضي از آنها قابل برسي و رد و بعضي قابل تقويت و تأييد و تعدادي هم قابل نقد و اصلاح هستند ، اما اين رد و تأييد و اصلاح توسط چه كساني بايد صورت بگيرد ؟

تقويت ويژگي هاي جامعه مدني كردها

روشنفکران کردستان مهندس صلاح الدين عباسيتقويت ويژگي هاي جامعه مدني كردها

نویسنده: مهندس صلاح الدين عباسي

كردهاي ايران كه عمدتا در غرب كشور ساكن هستند ، ويژگي هاي خاصي دارند ، اين ويژگي ها را به چند گروه عمده ، شامل ويژگي هاي مدني ، سنتي و وارداتي مي توان تقسيم كرد كه بعضي از آنها قابل برسي و رد و بعضي قابل تقويت و تأييد و تعدادي هم قابل نقد و اصلاح هستند ، اما اين رد و تأييد و اصلاح توسط چه كساني بايد صورت بگيرد ؟

روشنفكران ساير مناطق ايران علي رغم استعداد و توانايي هاي بالقوه و بالفعلي كه دارند به دلايل اوضاع خاص كردهاي ايران ، تقويت ويژگي هاي جامعه مدني اين ملت را ندارند و اگر توانايي اين كار را هم داشته باشند ، به دليل مشغوليت ها و مشكلات فراوان محيط خودشان ، فرصت اين اقدام را نخواهند داشت . از يك طرف ديگر هر قومي خودش بايد در اوظاع خود ايجاد تحول و تغيير نمايد و حتي خداوند قادر و توانا هم در ميان قومي تغير ايجاد نخواهد كرد مگر اين كه آن قوم خواهان تغير باشد .

 پس تنها روشنفكران و نخبگان كردها مي توانند باني اين تغيير و تحول شوند . ولي متأسفانه اين طبقه تا كنون ،  به دلايل فراوان ، بسيار كم بوده اند ، كه اكثر اين افراد هم يا دنباله رو رهبران سياسي بوده اند و يا سوار بر موج هاي اجتماعي ، در حالي كه مي بايست منتقد و راهنماي رهبران گروها ، مصلح و هدايت كننده ي موج هاي اجتماعي مي شدند .

 روشنفكر واقعي كسي است كه خود را مي شناسد ، جامعه اش را مي شناسد و بر فرهنگ و تاريخ و مذهب خود تكيه مي كند و مي داند از چه راهي برود و از چه راهي ببرد . در شرايط اضطراري و بحران هويتي كه براي كردها ، به عنوان عضوي از جامعه ي جهاني ، پيدا شده نياز به روشنفكران واقعي و كلان انديش و بومي زيست ، بيش از پيش وجود دارد تا به اين سؤلات كُردها ، خصوصا جوانان و دانشجويان پاسخ دهند كه هويت ما چيست ؟ ما كه هستيم ؟ چه مواضعي نسبت به خود و ارزش ها و تاريخ و جهان داريم ؟ شاخصهاي شناسايي ما چيستند ؟ و در يك جمله پاسخ پرسش ‹ كيستي ما › را بدهند ؟ البته اين بحران مختص جامعه ي ما كردها نيست ، بلكه با اندك توجهي به رسانه هاي صوتي و تصويري  و نوشتاري جهان متوجه خواهيم شد كه بحران هويت و بحث ‹ كيستي ما › در ساير مناطق جهان ، بحث اصلي روشنفكران است .

 به طور كلي سه گروه مي توانند در جامعه كردها به صورت مثبت يا منفي تأثير گذار باشند كه عبارتند از :

 1- روشنفكران غير ديني

2- سنت گرايان

 3- روشنفكران ملي مذهبي .

 

 روشنفكران غير ديني سابقه اي كم تر از نيم قرن فعاليت در كردستان را دارند . نقش دين را در جامعه غير قابل توجه مي دانند . تا حال سوار بر موج احساسات اين ملت به سوي اثبات ديدگاههاي طبقاتي خود تاخته اند و با توجه به اين كه ، فهم پيچيدگي پديده ي دين در جامعه را نداشته اند ؛ نه تنها ويژگي هاي مدني جامعه ي كردها را تقويت نكرده اند بلكه باعث تضعيف آن شده اند و با در نظر نگرفتن واقعيت هاي مذهبي و تاريخي و فرهنگي ، هويت اين ملت مخدوش نموده اند . اينك نيز بعد از فرو ريختن تكيه گاههاي ايديولوژيك خود ، به جاي تجزيه و تحليل گذشته و درك وضعيت اجتماعي و تاريخي و جغرافيايي كردستان ، با ارائه و طرح هويت هاي باستاني و موزه اي ، در حال تكرار اشتباهات گذشته ، از بُعد ديگري هستند . هم خود راهي درست نرفته اند و هم مردم را از راهي صحيح نبرده اند .

 

اما سنت گرايان نه تنها مقولات جهان و جامعه ي جديد و ضرورتهاي آن را نمي فهمند ، بلكه علاقه اي هم به فهم آن نداشته و كل آن را نفي مي كنند . آنها با استفاده از باورهاي سنتي ملي و مذهبي ،سعي در حفظ وضع موجود را دارند و در مقابل هر نظريه ي اصلاح طلبانه ايستادگي و مقاومت مي كنند ، آنها با نقد و بررسي گذشته مخالف هستند و هر آنچه را كه شپري شده و وجود دارد ، قابل افتخار مي دانند . اگر گروه اول صورت مسأله ي پديده ي دين در جامعه را ، به دليل ناتواني در حل آن پاك مي كنند اين گروه هم به همين دليل به مسأله ي جامعه ي جديد و جريان اصلاح طلبي بي توجه هستند .

 

 گروه سومروشنفكران ملي مذهبي هستند . آن ها دغدغه اي بس عظيم و جدي در رابطه با حل تضاد و تعارض ميان ضرورتهاي اجتناب ناپذير جامعه يمدرن و مقولات ديني و ملي دريافت شده از سنت هاي رايج جامعه رادارند . نفي جامعه مدرن و مقولات ديني وملي دريافت شده از سنت هاي رايج جامعه را دارند . نفي جامعه ي مدرن را نه ممكن مي دانند نه مطلوب و با اين كار سنت گرايان را در مقابل خود مي بينند و از طرف ديگر به اين واقعيت رسيده اند : ‹ آنچه كه به يك جامعه شخصيت مي دهد مذهب و تاريخ و فرهنگ است › . اين سه اصل جدايي ناپذير و داراي ارتباطي أُ رگانيك و پويا هستند . جدا كردن هر كدام از اين اصول از هم ديگر غير ممكن است و توجه كافي نكردن به هر كدام از آن ها عواقب و عوارض ناگواري بر جامعه خواهد داشت . همراه با اين سه اصل جدايي ناپذير ، به دست آوردهاي مدني ساير جامعه ها ، خصوصا به جامعه مدرن جهاني با دقت و علاقه مي نگرند و در انديشه استفاده ي درست و به موقع از آن دست آوردهاي مدرن به نفع جامعه ي خود هستند . ان ها مي خواهند با تكيه بر اين چهار پارامتر ويژگي هاي جامعه ي مدني را تقويت كنند كه در اين تعد هم روشنفكران غير ديني در مقابلشان قرار مي گيرند .

 

 آنها در وهله اول به اسلام به عنوان يك هويت و در وهله دوم به عنوان يك حقيقت نگاه مي كنند . حقيقتي كه بدون آن ، روشنفكر جامعه ي كردها بودن ، معني نخواهد داشت و تاريخ اين ملت را از ما قبل مادها تا ورود اسلام و از ورود اسلام تا كنون پروژه اي مي دانند كه همگي آن قابل نقد و بررسي و تجربه اندوزي است و ضمن اينكه به گذشته تاريخي چند هزار ساله خود افتخار مي كنند ، به جغرافياي تاريخي نيز اهميت و توجه خاصي دارند و وضعيت موجود را مشتت ، قابل نقد و نياز مند اصلاح مي دانند . به دنبال اين هستند كه وضعيت آينده ي جامعه خود را با نقد گذشته و حال اصلاح كنند و فرهنگي براي نسل اينده پايه ريزي نمايند كه توانايي ادامه ي حيات در شرايط خاص ان زمان را داشته باشند . آن ها دغدغه اين را دارند كه تقليد از دران به فراموشي فرهنگ بومي بينجامد و روشنفكران وارداتي ، هم زبان و غيرِ هم زبان به آلام و رنج هاي اين ملت بيفزايند .

 بار سنگين تقويت ويژگي هاي جامعه ي مدني كردها بعد از روشنفكران واقعي ، بر عهده ي دانشجويان است . آن ها به دليل زيستن در محيط دانشگاهي و داشتن زمينه مطالعاتي و درك واقعيتهاي تلخي كه در جامعه خود شاهد آن هستند ، لازم است وضعيت اضطراري را دريابند و با نقد گذشته و حال در بازسازي هويت بحران زده شركت نمايند .

شروع هزاره ي سوم ، پايان هزاره ي قهرمان سازي و اسطوره گرايي است . ما هم همراه ساير اقوام ايران ، يا همراه ساير ملل جهان ، بحران ها را به موقع درك كنيم و فرصت ها را از دست ندهيم و در فكر چاره اي باشيم و از تمام استعدادهاي خود استفاده كنيم .

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پاسخ دادن معادله امنیتی الزامی است . *

تلگرام نوگرا »»» مطالب سایت + عکس + کلیپ + نوشته های کوتاه متنوع + با ما همراه باشید . eslahe@

قالب وردپرس